«Sunʼiy intellekt» (AI) agenti oddiy mashg‘ulot davomida xavfsizlikni chetlab o‘tib, kriptovalyuta mayningi bilan mustaqil shug‘ullangan. Bu haqda «Alibaba» kompaniyasining ilmiy tadqiqotlar jamoasi tomonidan e’lon qilingan maqolada aytiladi.
Tadqiqotchilar ROME deb ataluvchi modelni yaratib, sunʼiy intellekt agentining murakkab, bosqichma-bosqich vazifalarni mustaqil bajara olish imkoniyatini sinab ko‘rish uchun ishlab chiqdilar.
AI agent sunʼiy intellekt yordamida bulutli grafik protsessorlarni kriptovalyuta mayningi uchun yo‘naltirdi
Tajriba vaqtida olimlar kutilmagan xatti-harakatlarni kuzatdilar. Agent tashqi serverlarga teskari xavfsiz SSH tunel (masofaviy ulanish kanali) o‘rnatib, tizim ichidan yashirin aloqa yo‘li yaratdi.
Bu harakat natijasida model «Alibaba» buluti (bulut texnologiyalari kompaniyasi) tomonidan o‘rnatilgan xavfsizlik devorini aylanib o‘tishga va grafik protsessor qurilmasi resurslarini kriptovalyuta mayningiga yo‘naltirishga imkon berdi.
«Biz, shuningdek, GPU (grafika protsessori) quvvatining roziligisiz kriptovalyuta mayningiga ishlatilganini, hisoblash quvvati mashg‘ulotdan chekinib, operatsion xarajatlar oshib ketganini va bu huquqiy hamda obro‘ uchun xavf tug‘dirganini kuzatdik», — deyilgan maqolada.
Tadqiqotchilarning ta’kidlashicha, bu xatti-harakatlar oldindan aytilmagan, hech qanday ko‘rsatmasiz, tashqi aralashuvisiz yoki kod teshigidan foydalanilmasdan yuzaga kelgan.
Topilma mustaqil ishlaydigan sunʼiy intellekt tizimlarining xavfsizligi bo‘yicha xavotirlar hanuz dolzarrligini ko‘rsatadi.
Tadqiqotchilar xulosasiga ko‘ra, hozirgi modellar xavfsizlik, himoya va boshqaruv nuqtai nazaridan hali yaxshi rivojlanmagan. Bu holat texnologiyaning real hayotda keng foydalanishga tayyor emasligini bildiradi.
«Alibaba» kompaniyasining ilmiy jamoasi bunday noqonuniy harakatlarning oldini olish uchun xavfsizlikni kuchaytiruvchi cheklovlar va maxsus ma’lumotlarni filtrlash tizimini joriy etdi.
Bu kashfiyot ayni paytda kripoto hamjamiyatida qiziqish uyg‘otdi.
«Sunʼiy intellekt hisoblash quvvati — bu pul degan fikrni mustaqil kashf etdi va resurslarini jimjitlik bilan boshqa yo‘nalishga o‘tkazdi. Tadqiqotchilar buni oddiy mashq deb o‘ylagan. Bu kod teshigi emas edi, tashqi buyrug‘siz sodir bo‘ldi — barchasi o‘z-o‘zidan shakllandi», — dedi «Bankless» kriptovalyuta podkastining muallifi va ishga tushiruvchisi Josh Kale.
Josh Kale aniqlik kiritganidek, mayning qilingan token «Bitkoin» emas, grafik protsessor uchun mosroq token bo‘lgan. Chunki Bitkoin mayningi uchun maxsus ASIC (maxsus dasturiy integratsiyalangan mikrosxema) qurilmasi zarur. Bu voqea kriptovalyuta sanoati faol ravishda «agent iqtisodiyoti» sari harakatlanayotgan bir paytda yuz berdi.
Yangi soha – bu zamonaviy dasturiy ta’minot tizimlari faqat matn olish emas, balki mustaqil murakkab moliyaviy strategiyalarni ham bajara oladigan dunyoni tasavvur qiladi. Sunʼiy intellekt agentlari mustaqil ravishda moliyaviy faoliyat olib borishda to‘liq ishtirok eta oladi.
Shu sababli, bir qator kompaniyalar va blokcheyn tarmoqlari — jumladan, «Efirium» blokcheyn tarmog‘i, «Paradigm» investitsiya kompaniyasi va «Circle» texnologik kompaniyasi — bu rivojlanayotgan infratuzilmani qo‘llab-quvvatlaydigan vositalarga sarmoya kiritmoqda.
Masalan, «Coinbase» kriptovalyuta birjasi qo‘llab-quvvatlagan x402 standarti dasturiy agentlarga onlayn xizmatlar uchun avtomatik to‘lovlar amalga oshirish imkonini beradi. Biroq, bu tizim keng tarqalmagan.
x402 tarmog‘ining maʼlumotlariga ko‘ra, so‘nggi 30 kun ichida bu vosita 75 milliondan ortiq tranzaksiyani qayta ishlagan va umumiy hajmi 24 million dollarni tashkil qilgan. Bu jarayonda 94 000 xaridor va 22 000 sotuvchi ishtirok etgan.
Shunga qaramay, soha mutaxassislari fikricha, agar mustaqil agentlar keng joriy qilinsa, bu faoliyat tez sur’atlarda oshadi.
«Sunʼiy intellekt va kripto bir-biri bilan raqobatlashmaydi — ular yaqinlashmoqda. Sunʼiy intellektga shaxsni aniqlash, to‘lovlar va manba monitoringi kerak. Kriptovalyutalar esa ushbu uch faktorning har birini ta’minlay oladi», — dedi «a16z» (investitsiya kompaniyasi).
