AQSh Moliya vaziri Skott Bessent Kongressda noodatiy savollarga duch keldi. Vakil Bred Sherman (Kaliforniya shtati vakili, Demokratlar partiyasi) undan federal hukumat iqtisodiy tanglikda «Bitkoin»ni qutqarishga aralashishi mumkinmi, deb so‘radi.
Bu savollar aynan shu davrda berildi: «Bitkoin» va keng kriptovalyuta bozori hozirda pasaymoqda. «Bitkoin» o‘z tarixiy maksimal narxidan (tarixiy maksimum) 40 foizdan ko‘proqqa va 2026-yilgi cho‘qqisidan deyarli 30 foizga tushib ketgan.
Moliya vazirligi tushuntirdi: Bitkoin uchun davlat yordami bo‘lmaydi, investorlar barcha xavfni o‘zlari ko‘taradilar
Ushbu suhbat Vakillar palatasining Moliyaviy xizmatlar qo‘mitasi oldidagi eshituvda bo‘lib o‘tdi. Bu suhbat «Bitkoin»ning to‘liq markazsizlashtirilgan xususiyatini hamda AQSh moliyaviy idoralari raqamli aktivlarni barqarorlashtirishdagi cheklovlarini ko‘rsatdi.
«Moliya vazirligi… “Bitkoin”ni qutqarishga vakolatlimi?» — deb so‘radi Sherman (manba). U 2008-yilgi moliyaviy inqirozda yirik bank va Uoll-strit kompaniyalari davlat tomonidan qutqarilganini eslatdi.
Bessent bu savolga javob berishdan oldin aniqlik so‘radi: «“Bitkoin”ni qutqarish deganda, nimani tushunasiz?» Sherman esa savolni ochiqlab, Moliya vazirligi AQSh banklariga «Bitkoin» sotib olishni buyurishi yoki soliq to‘lovchilarning mablag‘lari hisobidan «Bitkoin» narxini qo‘llab-quvvatlashi mumkinmi, deb so‘radi.
Ha, aslida, «Bitkoin» hozirda yordamga muhtoj: u «Binance» birjasidagi tarixiy maksimumi $126,199 dan deyarli 45 foizga, 2026-yildagi eng yuqori nuqtasi $97,924 dan esa deyarli 30 foizga pastlagan.
«Men Moliya vaziriman. Menda bunda vakolat yo‘q. FSOC — Moliyaviy barqarorlikni nazorat qilish kengashi raisi sifatida ham bu vakolatga ega emasman», — dedi Bessent.
Vazirning bu javobi «Bitkoin» investorlariga davlat tomonidan hech qanday kafolat yoki yordam bo‘lmasligini aniq ko‘rsatadi. Bu bilan «Bitkoin» to‘liq markazlashmagan, hukumat aralashmovchi aktiv ekanligini yana bir marta tasdiqladi.
Aytish mumkinki, shu ogohlantirish «Bitkoin» kun davomida 3% ga tushib ketishiga ham ta’sir qildi, ammo bozordagi umumiy zaiflik ham o‘z rolini o‘ynadi.
Qo‘lga olingan Bitkoin hukumat foydasini ko‘rsatmoqda
Davlat tomonidan «qutqarish»ga doir chora ko‘rilmagan bo‘lsa-da, Bessent boshqa bir jihatga, hukumatning «Bitkoin» bilan bog‘liq faoliyatiga e’tibor qaratdi: musodara qilingan «Bitkoin» zaxiralari.
Moliya vazirligi huquqni muhofaza qilish organlari tomonidan olib qo‘yilgan «Bitkoin»ning bir qismini o‘zida saqlab qolgan (batafsil). Bu tokenlardan ayrimlari vaqt o‘tishi bilan sezilarli darajada qadrlangan.
«Bir milliard dollarlik “Bitkoin” musodara qilindi, besh yuz million dollarlik qismi davlatda qolgan, va hozir bu besh yuz million dollarlik “Bitkoin” qiymati o‘n besh milliard dollardan oshdi», — dedi Bessent. Bu orqali Vashington hech qanday qo‘shimcha soliqlar yoki resurs sarflamasdan ham ijobiy daromad olganiga ishora qildi.
Kapitoliydagi mojarolar kriptovalyuta uchun tartibga solishdagi bo‘shliqni yana bir bor ko‘rsatib berdi
Eshituv davomida muhokamalar kengayib, kriptovalyuta, siyosat va davlat siyosati bir-biriga tutashgan noyob vaziyat yuzaga keldi.
Shundan so‘ng, Demokratlar partiyasidan vakil Gregori Miks (Nyu-York shtati) Bessentdan Amerika valutalar nazoratchiligi idorasi (OCC) «Donald Tramp» bilan bog‘liq kriptovalyuta kompaniyasiga bank litsenziyasi bermasligi mumkinmi, deb so‘radi. Sababi, ushbu kompaniya ustidan tergov ishlari davom etmoqda.
Bu savoldan so‘ng bahs tezda shaxsiy tortishuvga aylandi: Miks Bessentni siyosiy tarafkashlikda aybladi, va qo‘mita raisi tartibni tiklashga majbur bo‘ldi.
Bunday g‘alati bahslar qonunchilar uchun kripto sohasini anʼanaviy yuridik doirada tartibga solishning murakkabligini ko‘rsatadi.
Anʼanaviy moliyaviy tashkilotlar og‘ir damlarda davlat yordamini olish huquqiga ega. Biroq, «Bitkoin» hukumatdan mustaqil faoliyat yuritadi. Ya’ni, investorlarning barcha tavakkalchiligi, narx o‘zgaruvchanligi – ularning o‘z zimmasida.
Eshituvda shuningdek, Moliya vazirligining yanada keng iqtisodiy o‘sish strategiyalari ham muhokama qilindi. Bessent «Donald Tramp» (AQSh prezidenti) ning «parallel ravnaq» dasturini eʼtirof etib, Uoll-strit va oddiy fuqarolar (Main Street) darajasida bir vaqtning o‘zida o‘sish bo‘lishi uchun siyosatni ilgari surayotganini aytdi.
U ma’muriyatning tarif siyosatini himoya qildi va AQSh dollarining kuchli bo‘lishini qo‘llab-quvvatlashini ta’kidladi. Shu bilan birga, valyuta qiymati bilan bog‘liq xavotirlar haligacha dolzarbligicha qolayotganini bildirdi.
Bessentning bu chiqishi kripto bozoriga ham muhim ishorani beradi. Hattoki, «Bitkoin» tobora ko‘proq institutsional investorlar e’tiborini tortsa-da, u hanuz hukumat tomonidan kafolatlanmagan.
Bozor o‘zgaruvchanligi davom etishi mumkin. Amerika hukumati tomonidan hech qanday yordam bo‘lmaydi. Bu holat markazlashmagan raqamli aktivlar va an’anaviy (TradFi) moliyaviy vositalar o‘rtasidagi asosiy farqni aks ettiradi. Bozor barqarorligi, investitsiyalar barqarorligi, kelajak barqarorligi – bularning barchasi investorlarning o‘z javobgarligi ostida qolmoqda.
