AQSh Moliya vazirligining «OFAC» (Tashqi aktivlarni nazorat qilish boshqarmasi) oltita shaxs va ikkita yuridik shaxsga nisbatan sanksiyalar joriy qildi. Ular, taxminlarga ko‘ra, Shimoliy Koreya hukumati tomonidan boshqariladigan va firibgarlik asosida IT-xodimlarni ishga joylashtirish sxemalarida qatnashgan. Bu sxema AQSh bizneslariga qarshi yo‘naltirilgan.
Shimoliy Koreya (DPRK)ning IT mutaxassislari o‘g‘irlangan shaxslik ma’lumotlari va soxta ismlar orqali G‘arb davlatlaridagi haqiqiy kompaniyalarda masofadan ishlaydigan ish o‘rinlarini egallashadi. Ularning ish haqlari asosan hukumatga topshiriladi.
Nima uchun bu muhim:
- Shimoliy Koreya (DPRK)ning IT firibgarligi ommaviy qirg‘in qurollari dasturlariga mablag‘ bo‘lib xizmat qiladi. Bu holat ishga qabul qilishdagi bo‘shliqlarni milliy xavfsizlik tahdidlari bilan bog‘lamoqda.
- Qolaversa, ba’zi holatlarda Shimoliy Koreyaga aloqador ishchilar vositasida zararli dastur (virus) joylashtirilgan va biznes egalaridan pul undirilgan. Shu tarzda, faqat maosh firibgarligi emas, balki kiberxavfsizlik tahdidlariga ham barham bermoqda.
- Xorijiy moliyaviy tashkilotlar endilikda sanksiya ostida bo‘lgan shaxslarga bog‘liq tranzaksiyalarni amalga oshirsalar, ikkilamchi sanksiyalarga duchor bo‘lishlari mumkin.
Batafsil ma’lumot:
- «OFAC» (Tashqi aktivlarni nazorat qilish boshqarmasi) «Amnokgang Technology Development Company» kompaniyasini sanksiya ostiga oldi. Bu — Shimoliy Koreya (DPRK)ga tegishli bo‘lib, xorijdagi IT-xodimlarni boshqarish bilan shug‘ullanadi.
- «Quangvietdnbg International Services» kompaniyasi rahbari 2023 yilning o‘rtalaridan 2025 yilgacha taxminan 2,5 million dollarlik mablag‘ni Shimoliy koreyaliklar foydasiga kriptovalyutaga aylantirganligi ma’lum bo‘ldi.
- Kazaxiston fuqarosi Yun Song Guk Boten (Laos)dan turib IT sohasida mustaqil xizmatlar ko‘rsatgan va 70 000 AQSh dollaridan ortiq miqdorda tranzaktsiyalarni muvofiqlashtirgan.
- Vetnam fuqarolari Do Fi Khanh va Hoang Van Nguyen IT xodimlarining daromadlarini yuvishda, ya’ni noqonuniy pul mablag‘larini rasmiylashtirishda, sanksiya ostidagi Shimoliy Koreya xarid agenti nomidan vositachi sifatida qatnashgan.
- Do Fi Khanh, shuningdek, qiymati 200 000 dollardan oshgan soxta sigaret savdosini amalga oshirishga yordam bergan.
Umumiy holat:
- 2025 yilda Shimoliy Koreya kiberjinoyatchilari 2 milliard AQSh dollaridan ortiq miqdorda kriptovalyutani o‘g‘irlagan, deya yozadi «BeInCrypto» (axborot portali).
- Shimoliy Koreya vakillari tobora ko‘proq «Sunʼiy intellekt» (AI) vositalari va yolg‘on mahsus Zoom muloqotlarini qo‘llash orqali kripto kompaniyalariga kirib boradi va ulardan maxfiy ma’lumotlarni o‘g‘irlashmoqda.
- Bundan tashqari, agar kimdir sanksiyalar buzilishlarini «FinCEN» (Moliya jinoyatlari bo‘yicha AQSh tahlil markazi)ga xabar qilsa va bu chora ko‘rishga olib kelsa, 1 million dollardan ortiq mablag‘ uchun mukofot olish huquqiga ega bo‘ladi.
