Jahon bozoridagi beqarorlik sababli kriptovalyuta bozorida qo‘rquv hukm surayotgan bir vaqtda, kutilmaganda «Axie Infinity» (AXS) tokeni yorqin nuqta sifatida ajralib chiqdi. AXS tokenining narxi keskin ko‘tarilib, $2,4 dan oshdi va o‘tgan yil oktabr oyidagi sotuvlarning barcha yo‘qotishlarini qopladi.
Asosiy savol shuki: bu o‘sish yana davom etadimi? Ko‘p yo‘nalishli, ya’ni turli jihatlardan yig‘ilgan ma’lumotlar sarmoyadorlar uchun ko‘proq xolis va aniq tasavvur beradi.
Yanvarda Axie Infinity (AXS) kriptovalyutasining narxi o‘sishiga nima sabab bo‘lmoqda?
«BeInCrypto Price» (internet nashri) tomonidan taqdim etilgan so‘nggi ma’lumotlarga ko‘ra, AXS tokeni yil boshidan buyon 200 foizdan ko‘proqqa oshgan. Har kunlik savdo hajmi 1 milliard dollardan oshdi.
Rivojlanish AXS loyihasi asoschisi AXS mukofotlarini «Axie Infinity» ichida AXS asosidagi ilova-tokeni — bAXS ga o‘tkazish rejasini e’lon qilganidan so‘ng boshlangan edi. O‘yinchilar bAXS tokenini «Axie Core» ichida ishlata olishadi va uni bloklash (stake qilish) orqali qo‘shimcha imtiyozlarga ega bo‘lishlari mumkin.
Hayratlanarli tomoni shundaki, AXS tokenining ko‘tarilishi tezda to‘xtamadi. Bu o‘sish bir hafta davomida kengroq bozor tuzatishga (koreksiyaga) qaramasdan davom etdi.
«CoinGecko» (kriptoindikatorlar xizmati) ma’lumotlari esa boshqa muhim omilni ko‘rsatmoqda. Janubiy Koreya savdogarlari likvidlik, ya’ni yirik savdo hajmini ta’minlayotgan asosiy ishtirokchilarga aylanishgan. Ularning yuqori qiziqishi AXS narxini $2,4 darajadan yuqorilab chiqishiga sabab bo‘ldi.
Kunlik 1 milliard dollardan ortiq savdo hajmida yagona «Upbit» (kriptobirja) o‘zi 320 million dollardan ko‘proq, ya’ni 32 foizdan oshiq ulushni ta’minladi. «Upbit»da narxlar «Binance» (kriptobirja) va boshqa birjalarga nisbatan yuqoriroq. Bu esa Janubiy Koreya savdogarlari hali yana narx oshishidan umidvor bo‘lib, balandroq narxda xarid qilishga tayyor ekanligidan dalolat beradi.
Bundan tashqari, yaqinda «BeInCrypto» (internet nashri) chiqargan hisobotda «GameFi» loyihalariga (o‘yin va moliyani birlashtiruvchi soha) qayta qiziqish ortgani haqida aytiladi. Investorlarning ko‘pi avval unutilgan deb hisoblangan «GameFi» tokenlariga kapitalni qayta taqsimlay boshladi.
«Nostalgiyaning kuchi butun olamdagi eng qudratli hissiyotdir. Kriptoda faqat bir nechta intellektual mulklar (IP) bor, ular ham odamlarni o‘tmishga sog‘inch bilan, ham kelajakka umid bilan yashashga majbur qiladi. «Axie» aynan shu aqlli nuqtada mavjud.» — Aleksandr Leonard (Jihoz.ron), «Axie Infinity» asoschisi, ta’kidladi.
AXS narxining o‘sishini xavf ostiga qo‘yishi mumkin bo‘lgan ogohlantiruvchi belgilar
AXS tokenining umumiy bozor tendensiyasidan mustasno o‘sishi ba’zi tahlilchilarda shubhalar uyg‘otdi. Kriptovalyuta bozorida ichki optimizm ko‘pincha tashqi qo‘rquvdan kuchli bo‘lishi mumkin.
Biroq bu yorqin narx o‘sishi ortida zanjir ichida (blokcheyn asosidagi) xavotirli belgilar ko‘rinmoqda. Birjalardagi AXS tokeni qoldiqlari narx bilan birga oshdi. Bu esa bo‘shashuv bosimini kuchaytirishi, ya’ni tokenlar sotuvga chiqishi mumkinligini anglatadi.
Bundan tashqari, «BeInCrypto» (internet nashri) yaqinda e’lon qilgan hisobotga ko‘ra, oxirgi yetti kunlik depozit operatsiyalari soni so‘nggi uch yildagi eng yuqori darajaga yetgan. Onchain ma’lumotlar shuni ko‘rsatadiki, so‘nggi paytlarda katta token zaxirasiga ega bo‘lgan bir nechta hamyon AXS tokenlarini «Binance» (kriptobirja) ga o‘tkazishni boshlagan.
Harid bosimi (“sotib olishga talab”) kuchli bo‘lib qolsa, bu tokenlarning birjaga kirib kelgan hajmi tezda so‘riladi. Agar talab susaysa, trend aksiga o‘zgarishi mumkin.
Yana bir muhim omil shundaki, «Ronin» tarmog‘ida — ya’ni «Axie Infinity» asosiy maydonchasida — yangi o‘yinchilar soni ko‘paymayapti.
«Ronin» uchun «Dune Analytics» (tahlil platformasi) bergan ma’lumotlariga ko‘ra, haftada faol yangi manzillar soni 10 000 tadan past bo‘lib qolmoqda. Bu ko‘rsatkich 2024 yilda 500 mingdan ortiq edi, hozir esa ancha pasayib ketgan va tiklanish belgilari ko‘rinmayapti.
O’yin orqali daromad olish (play-to-earn) modeli foydalanuvchilar sonining ortmasligi, ya’ni yangi odamlar ko‘p bo‘lmayotganini ko‘rsatadi. Bu model pandemiya davrida millionlab o‘yinchilarni jalb qilgan edi. Endilikda, yangi foydalanuvchilar kirib kelmasa, AXS tokenidagi tiklanish asosiy strukturaviy muammolarga duch kelishi mumkin.
Bundan tashqari, AXS fyuchers shartnomalaridagi ochiq pozitsiyalar hajmi 130 million dollardan oshdi. Bu so‘nggi uch yil ichidagi eng yuqori ko‘rsatkichdir. Bu o‘sish yoki ko‘payish, spekulyativ, ya’ni xavfli savdo harakatlari oshganini ko‘rsatadi. Investorlar AXS narxi o‘zgarishiga pul tikish uchun qarzga savdo qilishmoqda.
Ochiq pozitsiyalar sonining yuqori bo‘lishi asosan bozordagi beqarorlik kuchaygan paytda, katta yo‘qotishlar xavfini oshiradi. Bu sharoitda zanjirli likvidatsiya — ya’ni majburiy sotuvlar ketma-ketligi — ehtimoli ham ko‘payadi va natijada AXS narxi keskin tushib ketishi mumkin.
AXS tokenining ko‘tarilish davri qancha davom etishi har xil omillarga bog‘liq bo‘ladi. Yaxshi yangiliklar va ijobiy sabablar yuqorida qayd etilgan xavotirli belgilaridan ustun chiqsa, bozor biroz barqaror bo‘lishi mumkin. Shu sababli, hozirgi sharoitda savdo qilishda riskni kamaytirish uchun turli omillarni ehtiyotkorlik bilan muvozanatlash zarur. Hozir ham bozor kutilmagan va kuchli o‘zgarishlarga uchrab turibdi (batafsil «BeInCrypto» axborot portali).
