Mart oyining uchinchi haftasida «Efirium» (kriptovalyuta) bozori xavotirli signallar bermoqda. «Binance» (birja) platformasida Efirium bo‘yicha taxminiy kredit yelkasi darajasi (ELR) tarixiy maksimumga yetdi.
Bu signal nimani anglatadi va Efirium savdogarlari uchun qanday xavflarga olib kelishi mumkin?
Efiriumning Binance birjasidagi taxminiy yelka koeffitsienti tarixiy maksimumga yetdi
«CryptoQuant» (tahliliy tashkilot) ma’lumotiga ko‘ra, «Binance» (birja) platformasida Efirium uchun taxminiy kredit yelkasi darajasi (ELR) rekord ko‘rsatkich – 0,751 ga chiqdi.
Tahlilchi MorenoDV tushuntirganidek, bu platformada Efirium savdolarining 75 foizidan ziyodi kredit yelkasi orqali amalga oshirilayotganini ko‘rsatadi. Bu daraja o‘tgan yil 10-oktabr oldidan qayd etilgan 0,55 ko‘rsatkichidan ham yuqori. O‘sha paytda butun bozor keskin qulagan, natijada 19 milliard dollar qiymatidagi aktivlar majburiy yopilgan.
«Muhimi shundaki, kredit yelkasi oshishi qisqa vaqt ichida va barqaror holatsiz sodir bo‘ldi. Bu shuni anglatadiki, Efirium narxining so‘nggi ko‘tarilishi asosan hosilaviy bitimlar (derivativlar) orqali yuz berdi, asosiy bozorda doimiy talabdan emas», – deya izoh berdi MorenoDV .
«CryptoQuant» (tahliliy tashkilot) tahlilchisi Arab Chain ta’kidlashicha, ELR ko‘rsatkichi tarixan tor doirada tebrangan. Uniho‘rsan o‘sishi bozor yuqori xavf bosqichiga kirayotganini bildiradi.
Bozorda kredit yelkasi o‘sishi birinchi marta kuzatilayotgani yo‘q. Biroq, tarixiy eng yuqori darajaning buzilishi, investorlarni hushyor bo‘lishga undaydi.
«Tarixiy tajribada bunday yuqori ko‘rsatkichlar narxda keskin tebranishlar ehtimolini oshiradi, chunki hatto kichik o‘zgarishlar ham long va short pozitsiyalar bo‘yicha majburiy yopilishlarning zanjirli bosqichini keltirib chiqarishi mumkin», – dedi Arab Chain .
Yana bir tushuntirish
Yana bir bor, 10-oktabrdagi kabi majburiy yopilish (likvidatsiya) hodisasi takrorlanishi mumkinmi? 0,751 ko‘rsatkichi tashvishli bo‘lsa ham, yana bir nechta muhim ko‘rsatkichlarga e’tibor berish lozim.
ELR, ya’ni taxminiy kredit yelkasi darajasi, ochiq pozitsiyalar umumiy hajmini (Open Interest, OI) birjalar zaxirasidagi Efirium miqdoriga bo‘lish orqali hisoblanadi. Demak, bu raqam ochiq pozitsiyalar keskin oshsa yoki birjalardagi Efirium zaxiralari kamayib ketsa, yuqorilashi mumkin.
«Coinglass» (ma’lumot tahlil kompaniyasi) ma’lumotlariga ko‘ra, «Binance» (birja)da Efirium ochiq pozitsiyalari shu oy boshidan 1,5 milliard dollarga oshib, 6,6 milliard dollarga yetdi. Shu bilan birga, bu ko‘rsatkich o‘tgan yil oktabridagi 12 milliard dollardan hamon ancha past.
Bundan tashqari, «BeInCrypto» (axborot portali) saytida yaqinda chiqqan maqola ko’rsatayaptiki, kriptovalyuta birjalaridagi Efirium zaxiralari keskin tushib, tarixiy minimumga yetdi.
«BeInCrypto» (axborot portali) ma’lumotiga ko‘ra, yirik investorlar Efiriumni staking (foiz olish maqsadida blokcheyn tarmog‘ida “muzlatish” jarayoni) tarafdori bo‘lib, uni birjalardan olib chiqib, daromad olish uchun ishlatayapti. Bu Efiriumga uzoq muddatli ishonchni ko‘rsatadi, biroq shu bilan birga ELR darajasini ham oshirib yuborishi mumkin.
Izohlar qanday bo‘lishidan qat’i nazar, tahlilchilarning ogohlantirishlariga e’tibor qaratish zarur. Yaqinda Efirium narxi 6 foizdan ko‘proqqa tushdi, buni AQSh Federal Rezerv tizimi (markaziy bank) foiz stavkalarini o‘zgartirmasligini e‘lon qilgani ortidan kuzatildi. Bu esa ko‘proq long pozitsiyalarda bo‘lgan 153 million dollardan oshiq aktivlar majburiy yopilishiga sabab bo‘ldi.