Bitkoin mayningi qiyinligi so‘nggi deyarli besh yil ichida eng keskin pasayishni boshdan kechirdi.
Bu tarixiy pasayish ikki tomonlama inqiroz — juda yomon ob-havo sharoitlari va tarmoq operatorlariga tobora ko‘proq iqtisodiy bosim o‘tkazilishidan dalolat bermoqda.
Bitkoin mayningi iqtisodiyoti narxlar tushishi sababli zaiflasha boshladi
«Mempool» (dasturchilar guruhi) dasturchisi Mononaut’ning aytishicha, tarmoqdagi qiyinlik bu hafta 11,16 foizga pasayib, 125,86 trillion (T) darajaga yetdi.
Albatta, bu o‘zgarish mayningda kuchli qisqarish sodir bo‘lganidan beri, ya’ni 2021-yil iyulidan buyon eng kattasi bo‘ldi. O‘sha paytda, Xitoyda davlat tomonidan kiritilgan taqiq natijasida ko‘plab maynerlar tarmoqdan chiqib ketgan edi.
Qiyinlikni moslashtirish mexanizmi Bitkoin bloklari 10 daqiqalik oraliqlarda doim ishlab turishini ta’minlash uchun yaratilgan.
Agar maynerlar tarmoqdan uzilsa, bloklarning topilish vaqti sekinlashadi va protokol qiyinlikni pasaytiradi. Shu orqali qolgan ishtirokchilar uchun mayning osonlashadi.
2021-yildagi xalqaro siyosiy ta’sir natijasida bo’lgan pasayishdan farqli ravishda, hozirgi inqiroz ob-havoning keskin o‘zgarishi va daromad marjalari qisqarishi bilan izohlanadi.
Bu keskin pasayish 2024-yil yanvar oyi oxirida Shimoliy Amerikadagi kuchli qish bo’ronlari orqasidan yuzaga chiqdi. Bu bo’ronlar asosiy mayning markazlari joylashgan hududlardagi energiya tarmoqlarini izdan chiqardi.
Misol uchun, Texas shtatida maynerlar «talabga javob» dasturlarida ishtirok etadi. Bunda operatorlar tizim barqarorligini ta’minlash uchun eng ko‘p energiya sarflanadigan paytlarda elektrdan foydalanishni ixtiyoriy tarzda kamaytiradi va buning evaziga energiya bonusi yoki imtiyozlarini oladi.
Biroq, 11% dan ortiq bu pasayish vaqtinchalik emasligini ko‘rsatmoqda. Bu holat iqtisodiy barbod bo‘lishni anglatadi.
Kuchli ob-havo elektr tarmoqlariga bosimni kuchaytirdi va natijada elektr narxlari keskin oshdi.
Eski va kam samarali qurilmalarda ishlayotgan operatorlar uchun sarf-xarajatlarning ko‘payishi foydani manfiy holatga olib chiqdi. Natijada, ko‘plab maynerlar doimiy yoki uzoq muddatga uskunalari o‘chirib qo‘ydi.
Mavjud ma’lumotlarga ko‘ra, asosiy soha vakillari, ob-havo izdan chiqishidan oldin ham juda qisqa daromad bilan faoliyat yuritayotgan edi.
«CryptoQuant» (tahlil kompaniyasi) bosh direktori Ki Yong Ju hisob-kitoblariga ko‘ra, «Marathon Digital» (Bitkoin mayner kompaniyasi) 2025-yil uchinchi choragida bitta Bitkoin’ni mayning qilish uchun taxminan 67 704 AQSH dollari sarflagan.
Bitkoin narxi 70 000 dollar darajasidan past bo‘lgan bir vaqtda, bir nechta mayner kompaniyalar boshqa umumiy xarajatlarni hisobga olmasdan ham zarar bilan ishlamoqda.