Bitkoin narxi so‘nggi oylardagi eng keskin pasayishlardan birini ko‘rsatdi – u yanvar oxiridagi eng yuqori nuqtadan beri 11 foizdan ko‘proq qiymatini yo‘qotdi. Narx asosiy texnik maqsadga yetgan bo‘lsa-da, blokcheyn va hosilaviy bitimlar (derivativlar) ma’lumotlari bozorda tuzatishlar hali to‘xtamaganini ko‘rsatadi.
Xaridorlar hanuz ehtiyotkorlik bilan harakat qilmoqda, «kiti» deb ataladigan yirik sarmoyadorlar esa o‘z aktivlarini kamaytirmoqda. Endi savol oddiy: bu oxirgi past nuqtami yoki narx yana pasayishdan oldingi to‘xtash nuqtasimi?
Bitkoin namunaviy harakat muvaffaqiyatsiz tugaganidan so‘ng o‘zining pasayish maqsadiga yetdi
Bitkoinning yaqinda pasayishi aniq texnik yo‘nalish bo‘ylab kechdi.
Yanvar oxirida narx «bosh va yelkalar» deb ataladigan grafik naqshdan pastga chiqdi va pasayuvchi tendensiyani tasdiqladi. Ushbu buzilish 29-yanvarda sodir bo‘ldi va taxminan 75 130 dollar atrofida pasayish maqsadini ko‘rsatdi. Fevral boshida Bitkoin shu hududga yetib bordi va naqsh amaliy jihatdan to‘la tasdiqlandi.
Shu kabi tahlillar va token bo‘yicha ko‘proq tushunchalar kerakmi? «Harsh Notariya» (Harsh Notariya) muharriri tomonidan tayyorlanadigan har kungi kriptoaxborot xatini shu yerda obuna bo‘lib oling.
31-yanvardan boshlab, Bitkoin deyarli 11 foizga pasaydi, ya’ni mahalliy eng yuqoridan 75 000 dollar oralig‘igacha tushdi. Bu harakat keng ko‘lamli likvidatsiyalarga olib keldi va butun kriptovalyuta bozorini pastlatdi.
Buzilish maqsadiga erishish qisqa muddatli tinchlik olib kelishi mumkin. Lekin bu doimiy past nuqta bo‘lishini kafolatlamaydi. Bu darajadagi mustahkamlik, faqat xaridorlar texnik yo‘qotishlardan keyingi harakatiga bog‘liq bo‘ladi.
Hozircha, shunday harakatlar kuchsiz bo’lib qolmoqda.
Asosiy qo‘llab-quvvatlash darajalarida spot xaridorlar hanuzgacha yetishmayapti
Eng muhim ogohlantirish belgilaridan biri – 75 000 dollar hududida kuchli to‘planishda bo‘lmaslik.
Birjalardan chiqib ketayotgan Bitkoin miqdori keskin kamaydi. Bu ko‘rsatkich, ya’ni sarmoyadorlar Bitkoinlarini uzoq muddatli saqlash uchun birjadan olib chiqish holatlari, 31-yanvar atrofida 42 400 tagacha bo‘lgan. Sotuv natijasida ular 14 100 taga tushib, deyarli 67 foizga pasaydi.
Bu sarmoyadorlar narx pasayishidan darhol foydalanib xarid qilayotganini anglatmaydi. Bu birinchi ogohlantiruvchi indikator hisoblanadi.
«Kit» (yirik sarmoyadorlar) harakati – ikkinchi ogohlantiruvchi indikator. 10 000 dan 100 000 tagacha Bitkoin saqlaydigan hamyonlar 1-fevraldan boshlab o‘z zaxiralarini kamaytirmoqda. Ularning umumiy token miqdori taxminan 2,21 milliondan 2,20 million Bitkoinga tushdi. Bu esa atrofida 10 000 Bitkoin, eng so‘nggi narxlarda qariyb 750 million dollarlik sotuvni anglatadi.
Qisqa muddatli egalik qiluvchilar uchun NUPL (Xom foyda/zarar indikator), ya’ni yaqinda sotib olganlar foydadami yoki zarardami, degan savolni ko‘rsatadi va uchinchi ogohlantiruvchi signal sifatida ishlaydi. Hozirgi NUPL qiymati —0,23 atrofida va bu savdogarlar ixtiyoriy chiqib ketish zonalida ekanidan dalolat beradi. Noyabr oyidagi past nuqtada NUPL —0,27 ga yetgan va kuchli tiklanish boshlangan edi. Bu hozirda panika borligini, lekin avvalgidek kuchli emasligini ko‘rsatadi. Shuning uchun past nuqta kechikayotgan bo‘lishi mumkin.
Xullas, chiqimlarning kamayishi, «kit»lar tomonidan sotuv, to‘liq bo‘lmagan panika – barchasi ishonch hali susayganini bildiradi.
Derivativlar bozori kuchli qisqa pozitsiyalarni ko‘rsatmoqda, lekin yuqori talab yo‘q
Joyida sotib oluvchilar hanuz ehtiyotkor bo‘lsa, asosiy o‘sish imkoniyati hosilaviy bitim bozorlarida (derivativlar) qolmoqda.
«Binance» (birja kompaniyasi) tozalash ma’lumotlariga ko‘ra, qisqa muddatli belgilangan garovlar jami 1,91 milliard dollarga yetgan, uzoq muddatli pozitsiyalar esa 168 million dollar atrofida. Bu ayirmani pasayishga tikilgan garovlarning ustunligi bilan izohlash mumkin.
Agar qisqa muddatli pozitsiyalar ko‘paysa, kichik o‘sish ham majburiy xaridlarni faollashtirishi mumkin. Agar Bitkoin narxi ko‘tarilsa, qisqa pozitsiyadagilar o‘z joylarini yopishga majbur bo‘ladi va bu qayta tiklanishni kuchaytirishi mumkin. Natijada, qisqa pozitsiyalar siqilishi deb ataladigan holat yuzaga kelishi mumkin.
Biroq, bu sog‘lom talabdan farq qiladi. Likvidatsiyalar tufayli yuzaga kelgan narx o‘sishi ko‘pincha ortidan kuchli narx ko‘tarilishini olib kelmaydi, agar bozorga haqiqiy xaridorlar va yirik ishtirokchilar, ya’ni «kitlar» kirmasa, narx uzoq vaqt yuqorida ushlanmaydi. Shuning uchun, agar qisqa pozitsiyadagi squeezening natijasida narxlar ko‘tarilsa, yana ko‘plab uzoq pozitsiyalar ochilishi mumkin. Bu esa, Bitkoin uchun pastga tushish xavfini hali ham saqlab qoladi.
Hozirgi vaqtda derivativlar bozori faqat o‘zgaruvchanlik, ya’ni tez-tez narx o‘zgarishini ta’minlamoqda, lekin barqarorlik bermaydi. Bitkoin narxi uchun aslida muhim bo‘lgan narsa – bu spot talabdir, ya’ni haqiqiy bitkoin sotib olishga bo‘lgan talab. Hozir esa bu talab yetishmayapti.
Asosiy Bitkoin narxlari darajalari 69 000 dollar va past xavf hududlariga ishora qilmoqda
Agar Bitkoin hozirgi qo‘llab-quvvatlash darajasini ushlab turolmasa, blokcheyndagi va texnik tahlil modellari aniq pastga qarab harakatlanish ehtimolini ko‘rsatadi.
UTXO Haqiqiy Narx Taсsimoti (URPD) indikatori – bu mavjud Bitkoin zahirasi so‘nggi marta qayerda sotib olinganini ko‘rsatadi. Bu kabi zonalar ko‘pincha narx pasayishida qo‘llab-quvvatlash hududi bo‘lib xizmat qiladi.
Yaqin muddat uchun eng kuchli URPD klasteri 66 890 dollar atrofida joylashgan. Bu yerda jami zaxiraning taxminan 0,95 foizi to‘plangan.
Ushbu darajadan pastda esa, taxminan 1,14 foiz zaxira to‘plangan 63 111 dollar atrofida yana bir yirik klaster mavjud. Narx pasayishda davom etsa, aynan shu hududlarda xaridorlar ko‘payishi mumkin. Bu — Bitkoin uchun blokcheyn ma’lumotlari asosida eng yaqin va kuchli qo‘llab-quvvatlash darajalaridir.
Texnik tahlil nuqtai nazaridan, agar narx 75 630 – 75 130 dollar oralig‘idan pastlab ketsa, keyingi maqsad 69 500 dollarga hisoblanadi. Agar shu daraja ham yo‘qolsa, Bitkoin 66 000 – 63 000 dollar oralig‘idagi asosiy klaster zonalariga tushishi mumkin. Katta sotuv bo‘lsa, 61 840 dollar atrofidagi qo‘llab-quvvatlash ham muhim ahamiyat kasb etadi. Shu bois, agar Bitkoin 75 130 dollardan pastga tushsa, 69 500 dollar asosiy qaror qabul qilish hududiga aylanadi (maqolaga havola).
Agar narx yuqoriga harakat boshlasa, 79 890 va 84 140 dollar darajalari qarshilik qiladi. 84 140 dollardan yuqoriga barqaror chiqish bozorning ijobiy tuzilishini tiklashi mumkin. Aks holda, pastga tushish xavfi hanuz kuchli bo‘lib qoladi.