ERC-8004 – bu markazlashmagan sunʼiy intellekt agentlari uchun yaratilgan yangi token standarti bo‘lib, yaqin orada «Efirium» blokcheyn asosiy tarmog‘ida joriy qilinadi.
Ushbu yangi standart orqali «Efirium» blokcheyn sunʼiy intellekt iqtisodiyotidagi o‘z o‘rni va ahamiyatini o‘zgartirishga hozirlik ko‘rmoqda.
Efirium tarmog‘ida ERC-8004 ishga tushirildi: yangi AI (Sunʼiy intellekt) agent standartidan qaysi loyihalar foyda ko‘radi?
Yangi standart agentlar uchun ko‘chiriladigan obro‘, shaxsni aniqlash va ishonchlilikni tekshirish imkonini beradi. Bu orqali mashinalar o‘zaro xizmat ko‘rsatadigan global va ishonchli bozorga asos hozil qilinadi.
«Efirium» blokcheyn taʼkidlaganidek, ERC-8004 standarti tufayli «topish va ko‘chma obro‘ tizimi» shakllanadi. Sunʼiy intellekt agentlari turli tashkilotlar o‘rtasida hamkorlik qila oladi, agentning ishonchliligi esa qayerda ishlamasin doimiy bo‘lib qoladi.
«Bu imkoniyat global bozor ochilishini taʼminlaydi, unda sunʼiy intellekt xizmatlari bir-biri bilan hech qanday to‘siqsiz ishlay oladi», – deya qayd etdi tarmoq «X» ijtimoiy tarmog‘i sahifasida.
ERC-8004 standarti «Efirium» jamg‘armasi (tashkilot) markazlashmagan sunʼiy intellekt jamoasi va «Consensys» kompaniyasi tomonidan ishlab chiqilgan.
Bosh maqsad shundaki, standart agentlar o‘rtasidagi (A2A) aloqa uchun blokcheynda uchta engil ro‘yxatni kengaytiradi:
- Shaxsni identifikatsiyalash,
- Obro‘,
- Va ishonchlilikni tekshirish.
Har bir sunʼiy intellekt agentiga ERC-721 NFT sifatida blokcheynda ko‘chiriladigan identifikatsiya beriladi. Unga biriktirilgan ma’lumotlar agentning imkoniyatlarini, ulanish nuqtalarini va ishonchli ma’lumotlarini ko‘rsatadi. Bu agentlar uchun yagona «pasport» vazifasini o‘taydi.
Bundan so‘ng, obro‘ haqidagi ma’lumot va to‘lov isbotlari ham qo‘shilishi mumkin. Bu agentlarga harakat tarixi va faolligini isbotli tarzda yig‘ishga imkon beradi. Shu bilan birga, agentlar markazlashgan platformalarga to‘liq bog‘liq bo‘lib qolmaydi.
«Efirium» jamg‘armasi (tashkilot) sunʼiy intellekt bo‘yicha rahbari Davide Krapis «Efirium» blokcheyni sunʼiy intellekt agentlari o‘rtasida ishonchli va tezkor hamkorlik uchun eng yaxshi platforma ekanligini ta’kidladi.
«ERC-8004 standarti asosiy tarmoqda joriy etilmoqda», – dedi Davide Krapis «X» ijtimoiy tarmog‘i sahifasida o‘z chiqishida. Unga ko’ra, bu jarayon endigina boshlangan: «Fevral oyi – boshlanish oyi, bu juda muhim», – deydi u.
«Efirium» jamg‘armasi (tashkilot) muhandisi Binsi kengroq ko‘lamda izohlar berib, yirik sunʼiy intellekt jamoalari uchun ishonchli va ochiq ma’lumotlar tizimi, ya’ni umumiy kitob zarurligini ta’kidladi.
«Sivilizatsiyalar kengayadi, chunki odamlar so‘zsiz ishonch uyg‘otish qobiliyatiga ega. Ammo sunʼiy intellekt agentlari bunday emas», – dedi Binsi «X» ijtimoiy tarmog‘i sahifasida. U blokcheynlar agentlar jamiyati uchun yagona asos ekanini qayd etdi. «ERC-8004 esa Efirium va uning Layer-2 tarmoqlarini shunday blokcheyn sifatida mustahkamlaydi», – deya ta’kidladi u.
Qaysi loyihalar bundan foyda ko‘rishi mumkin?
Yangi standart faoliyati natijasida sunʼiy intellektga asoslangan va agentlar infratuzilmasini, boshqaruv qatlamini va blokcheyn bozorlarini ishlab chiqayotgan loyihalar yanada kuchayadi.
Tahlilchilar va dasturchilar asosan ikki yo‘nalishni ajratib ko’rsatishadi:
- Infratuzilma va vositalar
Agentlarni topish, boshqarish, hamda obro‘ni kuzatish uchun platformalar. Blokcheyn hamjamiyati monitoring qiladigan loyihalar orasida ro‘yxatlar, hisob-kitob qatlamlari, o‘zaro ishlash va kengaytirish yechimlari mavjud. Ular «Efirium» va uning Layer-2 tarmoqlarida faoliyat yuritadi.
- Sunʼiy intellekt agentlariga asoslangan ilovalar
Bu yo‘nalish DeFi, bashoratli bozorlar, avtomatlashtirilgan savdo va avtonom xizmat botlari kabi sohalarni qamrab oladi. Ushbu loyihalar uchun agentlar bir-birini tasdiqlashi, qiymat almashishi va ochiq tarmoqlarda ishlashni muvofiqlashtirishi zarur. Bu muammolar aynan ERC-8004 standarti orqali hal qilinadi.
Dasturchilar o‘rtasida tarqalayotgan ekotizim xaritalari ko‘rsatadiki, o‘nlab jamoalar allaqachon mahsulotlarini ushbu standartga moslashtirib ulgurishgan. Bu esa asosiy tarmoq ishga tushishidan oldin yuksak faollik bo‘lishini anglatadi.
X402 aloqasi
ERC-8004 standarti x402 protokoli – internetda agentlar o‘rtasida mikroto‘lovlar uchun yaratilgan tizimga juda muvofiq keladi va bu standarning ahamiyatini yanada oshiradi.
Ushbu protokol HTTP 402 javoblari va barqaror tokenlar (steyblkoinlar) orqali hisob-kitobni osonlashtiradi. x402 orqali agentlar hisob raqamisiz, API kalitsiz va vositachilarsiz xizmatlar, ma’lumot yoki hisoblash resurslari uchun to‘lovlarni amalga oshira oladi.
Bozor tahlilchilarining fikricha, ERC-8004 standarti taqdim etgan ko‘chma obro‘ qatlami va x402 protokolining to‘siqsiz to‘lovlari birlashganda, markazlashmagan sunʼiy intellekt sohasida to‘liq va samarali platforma yuzaga keladi.
Ba’zi tahlilchilar ushbu yechim orqali agentlar infratuzilmasi va to‘lov tizimiga bog‘liq tokenlarga talab oshishi mumkinligini ilgari surmoqda.
Efiriumning sunʼiy intellektga oid maqsadlarini sinovdan o‘tkazish
Dunyo miqyosida sunʼiy intellekt bozori 2031 yilga borib 1 trillion dollardan oshishi kutilmoqda. «Efirium» blokcheyn esa ochiq va betaraf infratuzilma yopiq korporativ tizimlarga qaraganda ko‘proq natija bera oladi, deb hisoblaydi.
Shaxsni identifikatsiyalash, obro‘ va hisob-kitobni blokcheynda aniqlik bilan aks ettirib, ERC-8004 «Efirium» blokcheynining faqat ilovalar emas, balki avtonom agentlar hamkorligi uchun ham muhim platforma bo‘lishini ta’minlaydi.
Ushbu fikrlar amalga oshib, tarmoqda barqaror faollik va qiymat shakllanishini biz keyingi oylar davomida ko‘ramiz. Bozor barqarorligi, investitsiyalar barqarorligi, kelajak barqarorligi – hammasi vaqt bilan o‘z tasdig‘ini topadi.
Ayni paytda, ERC-8004 – «Efirium» blokcheyni va sunʼiy intellekt tutashuviga oid eng aniq va dadil harakatlardan biri sifatida eʼtirof etilmoqda.
