Maxfiylikni ta’minlovchi tokenlar joriy yilda kriptovalyuta investitsiyalari yo‘nalishlarini belgilovchi asosiy narrativlardan (asosiy mavzulardan) biriga aylandi. Ushbu sohada hajmi va bozor kapitallashuvi bo‘yicha yetakchi bo‘lgan ikki altkoin – «Zcash» (ZEC) va «Monero» (XMR) hisoblanadi.
Investorlarning diqqat markazida aynan «Zcash» turibdi. Shu bilan birga, «Monero» barqaror va kuchli o‘sishni ko‘rsatishda davom etmoqda.
XMR ko‘plab jihatlarda ZECdan ustun, garchi diqqat markazida bo‘lmasa ham
2023-yil dekabr oyi bo‘yicha kunlik spot savdo hajmida «Zcash» juda yaxshi natija namoyish etdi.
«CoinGecko» (axborot portali) maʼlumotlariga ko‘ra, «Zcash» kuniiga deyarli 1 milliard dollarlik savdo hajmini ushlab turibdi. Bunday ko‘rsatkich «Monero» va «DASH» tokenlariga nisbatan yuqori, bunga «Binance» kabi yirik birjalardagi kuchli likvidlik sabab bo‘layotganini ko‘ramiz.
Biroq, «Zcash» kunlik blokcheyndagi tranzaksiyalar sonida ancha orqada qolmoqda. «BitInfoCharts» (analitik platforma) ma’lumotiga ko‘ra, «Monero» o‘rtacha kuniga 26 000 atrofida tranzaksiyani amalga oshirmoqda. Bu ko‘rsatkich «Zcash»dagidan uch baravar ko‘p – «Zcash»da bu o‘rtacha 8 000 ta atrofida.
Diagrammadan ham ko‘rish mumkinki, «Monero» blokcheyndagi faoliyati uzoq muddat davomida barqarorligicha qolmoqda. Bu holat foydalanuvchilar odatlarining mustahkam va barqaror ekanligidan dalolat beradi. Boshqa tomondan, «Zcash»dagi yaqindagi tez ko‘tarilish va keskin pasayishlar vaqtinchalik qiziqish natijasi sifatida ko‘rinadi.
Blokcheyndagi amaliy faoliyat spot savdo hajmidan ko‘ra uzoq muddatli ahamiyatga ega. Bu haqiqiy foydalanish ko‘lamini hamda «Monero»dan maxfiy tranzaksiyalar uchun foydalanilishini ko‘rsatadi, qisqa muddatli savdo hissiyotlari emas, balki real foydalanuvchilar qiziqishini bildiradi.
Bundan tashqari, «Zcash» narxi savdo spekulyatsiyasi natijasida keskin o‘zgarib, yuqori o‘zgaruvchanlikni (volatillik) namoyish etadi. «Monero» esa narx jihatidan barqarorroq harakatlanmoqda.
«TradingView» (tahliliy platforma) maʼlumotlariga ko‘ra, so‘nggi bir oy ichida ZEC 40 foizdan ko‘proq pasaygan. Ko‘plab tahlilchilar endi pufak (bubble) sxemasiga o‘xshash holat paydo bo‘layotganini ta’kidlamoqda. Shu orada, «Monero» atigi 12 foizga pasaydi.
Shu nuqtai nazardan, «Zcash» – bu memkoin va maxfiylik tokenlariga tez foyda olish ilinjida sarmoya kirituvchi, «FOMO» – qolib ketishdan qo‘rqish kayfiyatiga beriluvchilar uchun mos. Biroq, bunda narxning chuqurroq tushib ketishi va tiklanishning uzoq davom etish xavfi mavjud.
Bundan tashqari, «MEXC Research» (tadqiqot kompaniyasi) so‘nggi hisobotida «Monero»ning pozitsiyasini yana ham mustahkamladi. Uzoq muddatli ko‘rsatkichlarda «Monero» savdo hajmi va foydalanuvchi faolligi bo‘yicha «Zcash» hamda «DASH» tokenlaridan ustunligini yaqqol namoyon qilmoqda.
«ZEC va DASH rekord darajadagi savdo hajmlariga erishganiga qaramay, “Monero” maxfiylik tokenlari bozorida yetakchi aktiv bo‘lib qolmoqda. 3-chi va 4-chi chorakda umumiy savdo hajmining 93 foizi va segmentdagi foydalanuvchilarning 72 foizi aynan “Monero”ga to‘g‘ri keldi», – deyiladi «MEXC Research» (tadqiqot kompaniyasi) hisobotida.
Hisobotda ham shuni qayd etadiki, maxfiylik aktivlariga qiziqishning ortib borishi – foydalanuvchilarning o‘z shaxsiy ma’lumotlarini himoya qilish istagi kuchayib borayotganini, regulyatorlar kapital harakatini kuchli nazorat qilayotgan bir paytda ham o‘z aksini topmoqda.
Shu sababli, xoh «Zcash», xoh «Monero» egasi bo‘ling, investorlar kelasi yilda ham foyda olishda davom etishlari mumkin. Mutaxassislar bashorat qilishicha, 2026-yilda ham maxfiylikni ta’minlovchi tokenlar bozorda asosiy narrativ bo‘lib qolaveradi.