«World Gold Council» («Dunyo Oltin Kengashi») tashkiloti, ya’ni oltin sanoati tashkiloti, 2004-yilda AQShda birinchi oltin bilan ta’minlangan birja fondi — ETF’ni ishga tushirishga yordam bergan edi. 2024-yil 19-mart kuni bu tashkilot hozirda «Tether» va «Paxos» (ikkalasi ham kriptovalyuta kompaniyalari) boshchilik qilayotgan tokenlashtirilgan oltin bozorini yagona va aniq standart asosida tashkil etish uchun umumiy infratuzilma taklifini ilgari surdi.
Bu tashabbus tafsilotlari «Boston Consulting Group» («Boston Konsalting Guruh») konsalting kompaniyasi bilan hamkorlikda yozilgan maxsus hujjatda batafsil yoritilgan. Unda «Gold as a Service» (Xizmat sifatida Oltin) deb nomlangan ochiq platforma taklif etiladi. Ushbu platforma haqiqiy oltinni saqlash jarayonini raqamli chiqarish tizimlari bilan bog‘laydi. Agar ushbu tizim joriy qilinsa, bu kripto kompaniyalari tomonidan boshlab berilgan $4,9 milliardlik bozorda tub o‘zgarish bo‘lishi mumkin.
Tether Goldning oldingi ustunligi endi yetarli bo‘lmasligi mumkin
Tokenlashtirilgan oltin, ya’ni raqamli oltin tokenlari bozori, har bir mustaqil tashkilotchining o‘z saqlash muammolarini o‘zi hal qilishi tufayli rivojlandi.
- «Tether» kompaniyasi «Tether Gold» (XAUT) uchun zaxiralarni Shveysariyada, ilgari Sovuq Urush davrida yadroviy bombadan panoh sifatida ishlatilgan maxsus omborda saqlaydi.
- «Paxos» kompaniyasi esa «PAX Gold» (PAXG) zaxiralarini Londonda «Brink’s» xavfsizlik kompaniyasi tomonidan boshqariladigan omborlarda saqlaydi.
Bu turdagi yondashuvlar ishlaydi, ammo bozorning bo‘linishiga sabab bo‘ladi. Har bir loyiha o‘zining alohida saqlash yo‘li, auditi va pulga aylantirish tartibiga ega. Bu esa tokenlarni bir-biriga almashtirishni qiyinlashtiradi va yangi tashkilotchilar uchun kirish to‘sig‘ini oshiradi.
«World Gold Council»ning yangi platformasi bu jarayonlarni yagona formatda standartlashni taklif qiladi. Saqlash, hisobot, qonunchilikga moslik va pulga aylantirish bir joyda jamlanib, har qanday tashkilot uchun qulay dasturiy asosi bo‘ladi.
Oltin tokeni «World Gold Council» standarti asosida berilganini ko‘rgan investor biladi — ushbu token orqasida haqiqiy oltin zaxirasi bor.
163 milliard dollarlik ishonchli natija
«World Gold Council» oltinni ochiq va hammaga qulay qilish borasida ilgari ham faol bo‘lgan. U 2004-yilda ilk AQShda ro‘yxatdan o‘tgan va haqiqiy oltin bilan ta’minlangan ETF — «SPDR Gold Shares» (GLD) fondini yaratishda yordam bergan. Bugungi kunda «GLD»ning bozor kapitallashuvi $163 milliardga yetgan.
Tokenlashtirilgan oltin bozori esa hozircha kichik. XAUT ($2,6 mlrd) va PAXG ($2,2 mlrd) besh yil davomida umumiy $4,9 milliard bozorga ega bo‘ldi (manba: CoinGecko).
Bu ikki xil format o‘rtasidagi tafovut, «World Gold Council» infratuzilmasi bu boradagi asosiy to‘siqlarni bartaraf qilishi mumkinligini ko‘rsatadi.
Oltin omborlarda turgan davrda daromad keltirmaydi; buning aksi AQSh g‘aznachilik obligatsiyalari va naqd pulga xos, ular esa «steiblkoinlar» uchun zaxira bo‘la oladi. Omborlar xarajatlari, sug‘urta va logistika har bir tokenlashtirilgan oltin loyihasini mustaqil boshlashni qimmatga tushiradi.
«World Gold Council» ta’kidlashicha, umumiy infratuzilma bu hisob-kitoblarni tubdan o‘zgartiradi.
Bu Tether va Paxos uchun nimani anglatadi
«World Gold Council»ning tizimi bevosita «XAUT» yoki «PAXG» loyihalariga qarshi emas. U yangi ishtirokchilar uchun qo‘shimcha infratuzilma bo‘lishiga mo‘ljallangan.
Biroq, standartlashtirish dastlabki, o‘z texnologik ustunliklarini yaratgan kompaniyalar uchun katta raqobatchilik tug‘diradi.
Agar yuzlab kompaniyalar «World Gold Council» texnologiyasi asosida oltin tokenlarini chiqarishga kirishsa, «Tether» va «Paxos» kompaniyalari qurgan saqlash tizimlari ustunligi susayadi.
Yangi infratuzilma asosidagi uzluksiz audit, platformalararo o‘zaro ishlash imkoniyati va birdek pulga aylantirish huquqlari barcha bozor uchun asosiy sifat standartini belgilaydi.
«World Gold Council» tarkibida oltin qazib olish sohasiga oid 29ta a’zo kompaniya bor va o‘zini betaraf va birlashtiruvchi tashkilot deb ataydi.
Tashkilot, «oltin sanoati ichidan va tashqarisidan innovatorlar va bozor ishtirokchilari»dan platformani birga barpo etishda yordam so‘raganini bildirdi.
Hali loyiha bo‘yicha aniq vaqt yoki yo‘l xaritasi e’lon qilinmagan. Taklif faqat kontseptual darajada va uning muvaffaqiyati butun sohani qamrab olishi va turli davlatlarda hamohang qabul qilinishiga bog‘liq.
«Boston Consulting Group» boshqaruvchi direktori Matthias Tauber (Matias Tauber) vaziyatga bevosita baho berdi. Uning aytishicha, endi savol oltin raqamliy bo‘ladimi yoki yo‘qmi emas.
«Endi savol – oltin raqamliy bo‘ladimi, degan masala emas; savol — u zamonaviy moliya tizimiga haqiqiyligini saqlagan holda qanday kirib boradi. «World Gold Council» bilan birgalikda, biz bozordagi ishonchli raqamli oltin yo‘llarini barpo qilish uchun nimalar kerakligini o‘rgandik», — deyilgan Tauber ishtirokidagi bayonotda (manba).
«Tether» va «Paxos» uchun esa, bu savolga topiladigan javob ularning besh yillik ustunligi abadiymi yoki shunchaki tarixda qoladimi — shuni belgilaydi.
