So‘nggi 5 yil ichida kriptovalyuta sohasidagi buqa davrlari asosan tokenlar atrofida taxminlar va so‘nggi paytlarda esa yirik institutsional ishtirokchilar tomonidan qabul qilinishiga asoslangan edi. Lekin «ADVFN» (Yevropadagi yetakchi aksiyalar va bozorlar veb-sayti) tashkiloti asoschisi Klem Chambersning fikriga ko‘ra, navbatdagi davrda esa haqiqiy hayot uchun amaliy dasturlar ustun bo‘ladi.
Klem Chambers «BeInCrypto» (kriptovalyuta yangiliklari portali) tashkilotining «Markets Intelligence Council» (Bozorlar tahliliy kengashi) yig‘ilishida so‘zga chiqib, soha endi savdoga asoslangan aylanish bosqichidan o‘tib ketayotganini ta’kidladi.
«Bu davr, ehtimol, nihoyasiga yetdi va shubhasiz, yakunlanmoqda. Endi esa uni amaliy qo‘llanmalar bosib oladi», dedi u va kriptosohadagi qiymat qanday shakllanishi haqida tuzilmaviy o‘zgarishlarni ko‘rsatdi.
Savdo gavjum, foydasi esa kam
Uning fikrlari aynan hozirgi jarayonda Bitkoin to‘rt yillik qisqarish davri tahlili natijasi sifatida narx harakati bilan ichki faoliyat orasida aniq farq paydo bo‘layotgan paytda bildirilmoqda. Bitkoin va Efirium yirik institutsional mablag‘larni o‘ziga tortishda davom etmoqda, ayniqsa ETFlardan keyingi sharoitda.
Biroq, asosiy kapital yuqoridagi tokenlarda to‘planmoqda, o‘rta darajadagi tokenlar esa e’tibor va likvidlikni ushlab qolishda qiynalmoqda.
Shu bilan birga, bozorda boshqa bir qatlam kuchayib bormoqda. Haqiqiy aktivlarga asoslangan tokenlashtirish, barqaror tokenlar asosidagi to‘lov tizimlari va «Sunʼiy intellekt» hamda ma’lumotlarga ulangan blokcheyn infratuzilmalari tinimsiz rivojlanmoqda.
Aynan shu sohalar faol foydalanish, to‘lov va ayrim hollarda haqiqiy daromad keltirmoqda — ilgari xomxayolga asoslangan ko‘plab tokenlar buni bera olmagan edi.
Tokenlar haqida emas, mahsulotlar haqida o’ylang
Klem Chambers ushbu o‘zgarishni ochiq aytdi.
«Endi faqat moliya emas, dasturlar va tokenlar hamda blokcheynlar amaliy qo‘llanmalari muhim. Moliya orqasidan chopmang, dasturni izlang», dedi u.
Ilgari bosqichlarda e’tibor moliyaviy asosiy elementlarga — DeFi protokollari, foiz olish uchun fermerlik, va token savdosiga qaratilgan edi. Endilikda esa rivojlanayotgan yo‘nalish foydalanuvchi bevosita ishlatadigan, ko‘pincha tokenning o‘ziga alohida e’tibor qaratilmaydigan dasturlar atrofida shakllanmoqda.
Bu holat 2026-yilda kengroq bozor alomatlariga mos kelmoqda. Masalan, «BlackRock» tashkiloti kabi kompaniyalarning tokenlashtirilgan fondlari va barqaror tokenlardan ko‘proq to‘lovlarda foydalanilishi blokcheyn texnologiyasi amaldagi moliyaviy tizimlarga singib borayotganini ko‘rsatmoqda.
Bu orada, markazlashmagan jismoniy tarmoqlar va AI (Sunʼiy intellekt) bilan bog‘liq protokollar infratuzilmasi esa ishlab chiquvchilar hamda sarmoyalarni jalb qilmoqda.
Lekin bu o‘tish davri teng boʻlmayapti. Xomxayol savdolar qisqa muddat ichida baribir narxlarning o‘zgarishini keltirib chiqaryapti, oddiy ishtirokchilar esa asosan tebranishga tayangan holda ishtirok etmoqda.
Ko‘plab ilova darajasidagi loyihalar foydalanuvchilarni ushlab turish va daromad olishda hamon qiynalmoqda.
Shunga qaramay, yo‘nalish aniq bo‘lib bormoqda. Avvalgi bosqichlarda tokenlar atrofidagi hikoyalar narxni belgilagan bo‘lsa, endilikda blokcheyn asosidagi ilovalar amalda uzluksiz foyda bera olish-bermasligi yangi bosqichni aniqlab beradi.
Klem Chambersning pozitsiyasi umumiy haqiqatni ko‘rsatadi: bozor endi shov-shuvdan ko‘ra real foydalanishga ahamiyat bermoqda.
Kelgusida ushbu o‘zgarish kelayotgan bosqichni to‘la shakllantiradimi-yo‘qmi, bu ilovalarning kriptovalyuta sohasidan tashqariga tezda tarqalishiga bog‘liq bo‘ladi.
