Aktiv ekspluatatsiya tufayli yuzlab kriptovalyuta hamyonlaridan mablag‘lar o‘g‘irlanmoqda, yo‘qotishlar hozircha qariyb 107 000 AQSH dollariga etdi va tergovchilar manbani aniqlash ustida ishlayotgan bir paytda, zararlanish davom etmoqda.
Ushbu buzilish, blokcheyn tadqiqotchisi Zakariy Xouston (ZachXBT) tomonidan aniqlanib, kriptopul egalarining doimiy xavf ostida ekanini yana bir bor namoyon qilmoqda. Bu holat «kripto industriyasi» — zamonaviy raqamli moliya sohasida token egalari uchun xavflar keskinligiga e’tibor qaratadi.
Davom etayotgan xakerlik yuzlab kriptovalyuta hamyonlaridan kichik miqdorlarni o‘g‘irlamoqda
Bu ekspluatatsiya turli Efirium virtual mashinasi (EVM) mos blokcheynlaridagi kriptovalyuta hamyonlarini nishonga olgan. Har bir jabrlanuvchidan kichik miqdorlar yechib olinmoqda. Zakariy Xouston (ZachXBT) tomonidan olib borilgan tekshiruvda aytilishicha, zarar ko‘rgan hamyonlardan har biridan 2 000 AQSH dollaridan kam mablag‘ yo‘qotilgan.
Tadqiqotchi Zakariy Xouston (ZachXBT) tomonidan aniqlangan shubhali manzil – 0xAc2e5153170278e24667a580baEa056ad8Bf9bFB ham eʼtiborga molik.
«Ko‘rinib turibdiki, turli EVM tarmoqlaridagi yuzlab hamyonlar hozirda kichik miqdordagi mablag‘lar bilan o‘zlashtirilmoqda (har bir jabrlanuvchidan $2 000 AQSH dollaridan kam). Hali ham asosiy sabab aniqlanmagan. Ayni paytda jami qariyb $107 000 o‘zlashtirilgan va bu raqam o‘sishda davom etmoqda», — deya Telegram ijtimoiy tarmog‘ida xabar yozdi Zakariy Xouston (ZachXBT).
Bu usulda harakatlar bir-biriga bog‘liq ko‘rinadi, tasodifiy emas. Har bir jabrlanuvchidan kichik miqdorda token olish orqali firibgarlar avtomatlashtirilgan ogohlantirishlarni faollashtirmaslikka erishib, o‘z foydasini oshirmoqda.
Ayni paytda Zakariy Xouston (ZachXBT) asosiy sabab hali noma’lum ekanini ta’kidladi. Biroq, X ijtimoiy tarmog‘i (ilgari «Twitter» – ijtimoiy tarmog‘i) foydalanuvchilari o‘zlariga MetaMask nomidan soxta xabar yuborilganini bildirishgan. Ushbu xabarda go‘yoki majburiy yangilash kerakligi aytilgan, aslida esa bu yolg‘on edi.
«@Mecha_Kong ma’lumotiga ko‘ra, bugun soxta mm xabari yuborilgan, unda yangilash zarurligi haqida aytilgan… bu mablag‘larning o‘zlashtirilishiga sabab bo‘lishi mumkin», – deya yozadi tahdid tadqiqotchisi Vladimir X ijtimoiy tarmog‘ida (manba).
Boshqa ayrimlardan olingan fikrga ko‘ra, bu faoliyat «Trust Wallet» — kriptovalyuta hamyon yaratish tashkilotining oxirgi brauzer kengaytmasi bilan bog‘liq voqeaga ham aloqador bo‘lishi mumkin.
O‘tgan haftada «Trust Wallet» tashkilotiga tegishli brauzer kengaytmasining zararli (v2.68) talqini «Chrome Web Store»da paydo bo‘ldi. Bu orqali hujumchilar hamyon ma’lumotlariga kirib, ruxsatsiz tranzaksiyalar amalga oshirdi.
«Mazkur voqea oqibatida 2 520 ta hamyon manzili aniqlangan bo‘lib, ulardan hujumchilar mablag‘lar yechib olgan. Jami 8,5 million AQSH dollariga yaqin aktivlar 17 ta hujumchi tomonidan boshqarilgan hamyon manzillari bilan bog‘liq. Shuningdek, biz aniqladikki, ushbu hujumchi manzillar «Trust Wallet» tashkiloti bilan bog‘liq bo‘lmagan boshqa manzillardan ham mablag‘ yechib olishgan. Hali ta’sir ko‘rsatgan boshqa hamyon manzillarini ham kuzatyapmiz va tasdiqlangach, yangilangan ma’lumotlarni e’lon qilamiz», — deya xabar berdi tashkilot jamoasi (rasmiy e’londa).
Shunga qaramay, ayni vaqtda tergovchilar ushbu hamyon o‘zlashtirishlar, fishing kampaniyalari va «Trust Wallet» tashkilotiga oid voqea o‘rtasida bevosita bog‘liqlikni rasman tasdiqlamagan.
2025-yilda shaxsiy hamyonlarning buzilishi
Ushbu hodisa kriptovalyuta foydalanuvchilari uchun doimiy xatarning ahamiyatini ko‘rsatmoqda. «Chainalysis» tashkilotining ma’lumotlariga ko‘ra, 2025 yilda kriptotizim bo‘ylab o‘g‘irliklarning taxminan 20 foizini alohida hamyonlarga tajovuzlar tashkil etgan.
O‘tgan yil davomida 158 000 ta hamyon buzilishi aniqlangan va kamida 80 000 noyob foydalanuvchi ziyon ko‘rgan. Bu 2022 yilga nisbatan keskin o‘sish: o‘sha yili 54 000 hamyon buzilgan, 40 000 dan ortiq foydalanuvchiga putur yetgan edi.
Uch yilda jabrlanuvchilar soni ikki barobar oshgan, hodisalar esa deyarli uch baravar ko‘paygan. Shunga qaramay, 2024 yil bilan solishtirganda, o‘sish susaygan: yo‘qotishlar 2024 yildagi eng yuqori cho‘qqisi – 1,5 milliard AQSH dollaridan 2025 yilda 713 million AQSH dollariga tushgan.
«Bu shuni anglatadiki, hujumchilar ko‘proq foydalanuvchilarga hujum qilib, har biridan kichikroq miqdorda mablag‘ o‘zlashtirmoqda», — deb ta’kidladi «Chainalysis» tashkiloti (qarang).
So‘nggi voqea shuni ko‘rsatdiki, 2026 yilda ham xavfsizlik zaifliklari katta muammo bo‘lib qolmoqda. Tergovchilar gumonli manzilni hamon nazorat qilib, hujum uslublarini o‘rganmoqda. Kripto hamjamiyati esa markazsizlashtirish va kuchliroq xavfsizlik choralarini uyg‘unlashtirish yo‘llarini muhokama qilmoqda. Yaqqol ko‘rinib turibdi: bozor barqarorligi, investitsiyalar barqarorligi, kelajak barqarorligi xavfsizlikdan boshlanadi. Qisqa kunlarda yangi jabrlanuvchilar yoki o‘g‘irlangan mablag‘larning izi oydinlashishi mumkin.