Markazlashgan kriptovalyuta birjalarida altkoinlar spot savdolari 2025 yil oktyabridan beri eng past darajaga tushib ketdi.
«CryptoQuant» tahlil tashkilotining ma’lumotlariga ko‘ra, bu pasayish umumiy bozordagi e’tiborning «Bitkoin»ga o‘tishi va iqtisodiy noaniqliklar kuchaygani bilan izohlanadi.
Altkoin mavsumi umidlari so‘nmoqda, chunki sarmoya yana Bitkoinga o’tmoqda
O‘tgan yilning oktyabrida asosiy bozor qisqarishi va kuchli likvidlikdagi sinov voqeasi natijasida bozordan 19 milliard dollardan ko’proq qiymat yo‘qolgan edi. Shundan so‘ng, investorlarning boshqa kriptovalyutalar, ya’ni altkoinlarga qiziqishi deyarli yo‘qolib ketdi.
Kapitalning tezda «Bitkoin»ga yo‘naltirilishi, altkoinlar mavsumiga oid ilgari e’lon qilingan prognozlarning o‘z kuchini yo‘qotishiga olib keldi. Bunday mavsum odatda kichik raqamli aktivlar tez va katta o‘sish ko‘rsatadigan davr hisoblanadi.
Bugungi savdo faoliyati o‘tgan yildagi umid va ishonchdan butunlay farq qilayotganini ko‘rsatadi.
Dunyoning eng yirik kriptovalyuta birjasi hisoblangan «Binance» birjasida (birja), altkoinlar spot savdosi hozirda taxminan 7,7 milliard dollar atrofida bo‘lib turibdi. Bu ko‘rsatkich 2025 yil fevraldan oktyabriga qadar muntazam qayd etilgan 40–50 milliard dollarlik oraliqdan ancha past.
Boshqa yirik raqamli aktiv birjalari bo‘yicha umumiy hisobda altkoinlar savdosi qariyb 18,8 milliard dollarni tashkil qilmoqda. Bu raqam aksariyat birjalarda kuzatilgan 91 milliard dollarlik hajmdan keskin kamayish hisoblanadi, bu ko‘rsatkich kuzgi bozor inqirozidan oldin qayd etilgan edi.
Bu pasayishdan so‘ng «Binance» birjasi hozirda umumiy altkoinlar savdo bozorining taxminan 40 foizini ushlab turibdi. MEXC birjasi 7,62 foiz natija bilan ikkinchi o‘rinda, «Bybit» esa 6,07 foiz, «OKX» birjasi esa 6 foiz ulushga ega.
Sanoat mutaxassislari raqamli aktivlar sohasida klassik «sifatli aktivlarga qochish» holatini kuzatayotganini ta’kidlamoqda.
Hozirda AQSH va Eron o‘rtasidagi geosiyosiy ziddiyatlar yirik makroiqtisodiy muammolarni yanada kuchaytirmoqda. Ushbu omillar natijasida investorlar o‘z mablag‘larini yetakchi raqamli aktiv bo‘lgan «Bitkoin»ga yo‘naltirishmoqda.
«Umuman olganda, bugungi muhit tavakkal investitsiyalarga qulay emas va bu holatda eng birinchi natijani kriptovalyuta bozori, xususan altkoinlar ko‘radi», — deydi «CryptoQuant» (tahlil tashkiloti) eksperti Darkfost «X» ijtimoiy tarmog’ida.
E’tiborli jihat shundaki, kriptovalyuta sohasi hanuzgacha chuqur makroiqtisodiy tuzatish bosqichidan chiqa olmadi. Bitkoin hozirda taxminan 70 000 dollar atrofida barqarorlashgan, bu esa yaqinda qayd etilgan 126 000 dollardan yuqoridagi tarixiy maksimal narxdan keskin pasayishdir.
Bunday uzoq davom etadigan ayirbosh bozor, ya’ni pastga tushish davrlarida va bozorda stress yuqori paytlarda, tarixiy ma’lumotlar shuni ko‘rsatadiki, kapital odatda yuqori darajadagi tavakkalli altkoinlardan asosiy raqamli aktivga – «Bitkoin»ga qayta yo‘naltiriladi.