Oltin tarixida ilk marta sakkizinchi oy ketma-ket o‘sish arafasida turibdi. Bu — eng uzoq davom etgan o‘sish bo‘lishi mumkin. Biroq, bir qancha salbiy omillar ushbu o‘sishni to‘xtatishi mumkin.
Sarmoyadorlar makroiqtisodiy noaniqlik davrida «xavfsiz boshpana» bo‘lgan ushbu metalga ko‘proq e’tibor qaratmoqda. Lekin bozordagi strateglar bu o‘sish kritik bosqichga yetganini ta’kidlamoqda.
Oltin narxining tarixiy o‘sishi misli ko‘rilmagan xavf-xatarlarga duch kelmoqda
«Moody’s Analytics» kompaniyasi (moliyaviy tahlil tashkiloti) bosh iqtisodchisi Mark Zandi moliya bozorlari tobora xavfliroq bo‘layotganini aytadi. U katta sotuvchanlik (ya’ni, aktivlarni ko‘plab odamlar bir vaqtning o‘zida sotishga urinishi) uchun sharoitlar shakllanayotganini bildiradi.
Mark Zandining so‘zlariga ko‘ra, eng yuqori xavf «aksiyalar va korporativ obligatsiyalar» uchun yuzaga kelmoqda. Shunga qaramay, so‘nggi pasayishlarga qaramasdan, kriptovalyutalar, oltin va kumush ham xavf ostida qolmoqda.
«Narxlar juda yuqori… Ko‘plab sarmoyadorlar shunchaki, narxlar tez orada yana oshadi, deb ishonch bilan pul tikmoqdalar, chunki yaqinda ham shunday bo‘lgan», — dedi Mark Zandi «X» ijtimoiy tarmog‘ida.
Iqtisodchi Mark Zandi iqtisodiy ko‘rsatkichlarning bir-biriga mos kelmasligini kuchlanish manbasi deb hisoblaydi. AQSHning real YaIM o‘sishi hozir 2 foizdan ozgina yuqori — bu davlat iqtisodiy imkoniyatlaridan (2,5 foiz atrofi) past. Shu bilan birga, bandlik o‘sishi to‘xtab qoldi, ishsizlik esa asta-sekin oshib bormoqda.
Inflyatsiya, ya’ni narxlar oshishi, AQSH Federal Rezerv tizimi (markaziy bank) qayd etgan asosiy indikator bo‘yicha hozirda 3 foiz va qulaylikdan ancha yuqoriligicha qolmoqda.
Bunga qo‘shimcha ravishda, yangidan boshlangan bojxona to‘lovlari tartibsizligi hamda Eron bilan urush xavfining kuchayishi xavfli aktivlar uchun ijobiy vaziyat yaratmayapti.
Amerika G‘aznachiligi obligatsiyalari bozorida ham noaniqlik ortmoqda. Mark Zandi ogohlantiradi: hedj fondlar (xavfni sug‘urtalovchi investitsiya fondlari) AQSH Federal Rezervi va global investorlar pasaygan bir paytda zaiflashgan bozorga kirib keldi.
«Ularni tasavvur qilish qiyin emas: bir vaqtning o‘zida bozordan chiqib ketishsa, foiz stavkalari keskin oshib ketadi», — dedi Mark Zandi «X» ijtimoiy tarmog‘ida.
Katta byudjet tanqisligi va jahon iqtisodiyoti qisqarayotgan bir paytda AQSH G‘aznachilik obligatsiyalarining «xavfsiz boshpana» maqomiga shubhalar ortmoqda. Bu esa risklarni yanada oshirmoqda.
Shunga qaramay, oltin hali ham sarmoyadorlar uchun qadri bardavom aktiv bo‘lib qolmoqda. «Kalshi» (analitik tashkilot) ma’lumotlariga ko‘ra, ushbu metall sakkiz oy uzluksiz – barqaror o‘sish ko‘rsatmoqda.
Shu bilan birga, «Bank of America» (bank-moliya tashkiloti) strategisti Maykl Hartnett qisqa muddatli geopolitik foyda uchun neft bilan savdo qilishni, lekin uzoq muddatli xavfsizlik uchun «oltinni saqlashni» tavsiya qiladi.
Markaziy banklar hozirda zahiralarda AQSH G‘aznachiligi obligatsiyalariga nisbatan «oltinni» ko‘proq tutmoqda. Bu — 1996-yildan beri birinchi marta kuzatilmoqda. Ular oltinni davlat qog‘oz pullarining (fiat valyuta) qadrsizlanish xavfiga qarshi kafolat deb ko‘rmoqda.
Xitoyda oltin tanqisligi tarixiy narx o‘sishi davrida ta’minotda muammoga olib keldi
Xitoyda Yangi yil bayramidan keyin oltin tanqisligi kuchaygan. Bu esa narxlarning ko‘tarilishiga turtki bermoqda, lekin u ham o‘ziga xos xavflarni olib keladi.
Hisobotlarga ko‘ra, ko‘plab oltin do‘konlari keskin yetishmovchilik sabab bar sotilishini to‘xtatdi va bayram oldidan tuzilgan shartnomalardan voz kechib, mijozlarga tovon pullarini qaytarib berdi.
Tahlilchilarning fikricha, ekstremal holatlarda bu holat oltin narxini bir unsiyasi uchun 10 000 dollar sarhadiga yetkazishi mumkin. Biroq, bozor keskin reaksiyalari qisqa muddatli pasayishlarga ham sabab bo‘lishi mumkin.
«Juda kuchli oltin taqchilligi yaqin orada oltin narxini 10 000 dollargacha yetkazadi!» — deb yozadi «Silver Trade» (savdo tashkiloti) «X» ijtimoiy tarmog‘ida.
Texnik tahlilchilar ham ehtiyotkorlikka chaqiryapti. «Rashad Hajiyev» 5 160 dollar atrofida kuchli qarshilik borligini bildiradi. Shu bilan birga, «FXGold Analyst» 5 100 dollarlik kritik darajani ta’kidlaydi. Unga ko‘ra, ushbu chegaradan pastda boshlangan savdolar sotuvchilar uchun qulaylik yaratadi, xaridorlar faolligini esa cheklab qo‘yadi.
Umuman olganda, hozircha oltinning tarixiy muvaffaqiyati saqlanib turibdi, lekin sarmoyadorlar murakkab muvozanatga duch kelmoqda. O‘sib borayotgan talab, global siyosiy noaniqlik, bozorlarning zaifligi va muhim texnik darajalar barchasi muhim ahamiyatga ega.
Ushbu omillarning birlashuvi shuni anglatadiki, oltinning keyingi harakatlari ham tarixiy, ham o‘zgaruvchan bo‘lishi mumkin.
