Solana platformasida memkoin bozori ko‘pincha oʻta oʻzgaruvchan boʻladi, shuning uchun tokenlarning uzoq yashashi juda kam uchraydi. Biroq, «Pump.fun» (kripto loyiha ishga tushirish bo‘yicha platforma) launchpadida 2025-yil oxirida yaratilgan «The White Whale» (WHITEWHALE) tokeni kutilmagan muammolarga qaramay barqarorligini saqlab qoldi.
«WHITEWHALE» chuqur narxlarning tushib ketishi, «Rag pull sxemasi» (investorlarni aldab, sarmoyalarni noqonuniy olib chiqib ketish holati) da’volari va yirik treyderlar hamda tahlilchilar tomonidan doimiy kuzatuvlarga duch keldi.
WhiteWhale kriptovalyutasining narxlari keskin o‘zgarishi va uning mem narrativining paydo bo‘lish tarixi
Hozirda, «WHITEWHALE» tokeni $0,089 qiymatda savdolashmoqda. «CoinGecko» (kriptovalyuta ma’lumotlari bilan shug‘ullanadigan tashkilot) ma’lumotlariga ko‘ra, uning bozor kapitallashuvi $89,6 millionni tashkil etmoqda.
Boshqa kriptovalyuta bozori pasaygan bo‘lsa-da, «The White Whale» tokeni so‘nggi ikki hafta ichida 180 foizlik o‘sishni ko‘rsatdi. Bu esa token narxi juda keskin o‘zgarayotganini tasdiqlaydi.
«WHITEWHALE» memkoini 2025-yil oktyabr oyida ishga tushirilgan bo‘lib, «X» ijtimoiy tarmog‘i (ilgari «Twitter» nomi bilan tanilgan tarmoq) foydalanuvchisi @TheWhiteWhaleV2, taniqli doimiy fyuchers treyderi tomonidan ilhomlangan. U $80 millionlik mashhur likvidatsiya voqeasi bilan esda qolgan shaxsdir.
Token uchun hech qanday rivojlanish yo‘l xaritasi, aniq foyda va tanilgan asoschi bo‘lmagan. Faqatgina mem-narrativ (hazil yoki ko‘ngilochar mazmunda tarqatilgan syujet) va deyarli 1 milliarddan iborat cheklangan taʼminot mavjud edi. Bu xaqda «Medium» (ijtimoiy axborot platformasi) ilk hamjamiyat posti tarifida bayon etilgan.
Uning nomidan foydalanib firibgarliklar uyushtirilishi obro‘siga putur yetkazishini o‘ylagan @TheWhiteWhaleV2 ham voqeaga aralashdi. Dekabrga kelib, u tokenlarni sotib oldi, likvidlik kiritdi hamda hamjamiyat boshqaruvini (CTO) tashkil etishda ko‘maklashdi.
«Pump.fun» (kripto loyiha launchpad platformasi) daromadlari token egalariga qayta taqsimlandi. Token jamg‘armasi faoliyati ochiq e’lon qilindi. Bu Solana platformasidagi memkoinlar uchun noodatiy yondashuvdir.
Lekin hozirda «WHITEWHALE» jamg‘armasi ustidan haqiqiy nazorat kimda?
“Men nazorat qilaman. Bu juda muhim. Mening ismim bilan bog‘liq token bo‘lsa, men to‘liq javobgarlikni olaman. DAO (Markazlashmagan Avtomatik Tashkilotlar) va boshqa tuzilmalar ko‘pincha ushbu kriptomakonni haqiqatda mavjud bo‘lmagan demokratiya taassurotini beradi. Siz «HyperLiquid» (kripto birja platformasi) boshqaruvchisi Jeff O’Callahonga ishonasiz. Siz «The White Whale»ga o‘zining nomi uchun javobgarlikni to‘liq o‘z zimmasiga oladi deb ishonasiz“, — dedi «The White Whale» «BeInCrypto» (kriptovalyuta yangiliklari nashri) nashriga.
Dastlabki qatnashchilar katta mukofotga ega bo‘lishdi. Baʼzi treyderlar bir necha yuz dollardan ortiqcha foyda olib, million dollarlab daromad olishgani haqida xabarlar paydo bo‘ldi.
Lekin shu treyder — X ijtimoiy tarmog‘idagi Remus, o‘tgan haftada jamg‘argan foydasining deyarli barchasidan mahrum bo‘ldi va bor-yo‘g‘i $220 000 ni naqd qilishga ulgurdi.
“Bu treyder «WHITEWHALE» tokenida $1 million zarar ko‘rdi. O‘tgan hafta Remus «WHITEWHALE» tokenidan $1,5 million foydaga chiqgan edi. Afsuski, token narxlari 80% tushib ketguniga qadar u faqat $220 mingni olib ulgurdi. Hozirda esa faqat $464 ming foydasi qoldi. Remus bu zararini qoplashga ulgura oladimi yoki boshqa token izlash vaqti keldimi? «Arkham» (blokcheyn tahlili bilan shug‘ullanuvchi tashkilot) xabar berdi.
Oddiy investorlarning qasosi WHITEWHALE narxini keskin oshirdi
2026-yil yanvar oyi boshida faollik juda oshdi. Dekabrdagi $0,0082 minimal narxdan «WHITEWHALE» qiymati deyarli 930 foiz o‘sib, qisqa vaqtga $0,20 ko‘rsatkichini sinovdan o‘tkazdi, deya yozadi «CoinGecko» ma’lumotlar sayti.
Bozor kapitallashuvi $200 milliondan oshib, uni so‘nggi oylar ichida «Pump.fun» launchpadining eng muvaffaqiyatli tokenlaridan biriga aylantirdi. Bu haqda «Messari» (kripto tahliliy tashkiloti) xabar bermoqda.
«Bybit» (kripto birja platformasi), «MEXC» va «KuCoin» hamda «LBank» (platforma) birjalariga token joylashuvi 24 soat ichida muomalada $48 milliondan ortiq qiymatga yetgan hajmda savdo faoliyatini kuchaytirdi.
«X» ijtimoiy tarmog‘ida treyderlar «WHITEWHALE» tokenini «chakana investorlar uchun qasos» sifatida talqin qilishdi, ya’ni memkoinlarni botlar, tezkor sotuvchilar va insayderlar tomonidan boshqarilishiga qarshi madaniy harakat deb ko‘rsatilmoqda.
So‘ngra kutilmagan yiqilish yuz berdi.
Rag pull sxeması yoki likvidlik hodisasi: WHITEWHALE platformasida 20-yanvar kuni yuz bergan inqiroz batafsil sharhi
2026-yil 20-yanvarda eng yirik token egalaridan biri taxminan $1,3 million qiymatdagi tokenlarni sotdi. Bu harakat natijasida narx birdaniga 60 foizga tushib ketdi.
Bozor kapitallashuvi taxminan $200 milliondan $20–40 million oralig‘iga tushib ketdi. Natijada ijtimoiy tarmoqlarda «Rag pull sxemasi» haqida ko‘plab xabarlar tarqaldi.
Ko‘plab sarlavhalar bu voqeani «Rag pull sxeması» deb atagan bo‘lsa-da, blokcheyndagi tahlilchilar «Bubblemaps» (analiz xizmat ko‘rsatuvchi tashkilot) yordamida katta miqdordagi tokenlarni sotgan bitta asosiy hamyonni aniqlashdi. Bu hamyon «Remus» deb nomlangan tashkilotdan alohida bo‘lgan.
Jamoa esa bu vaziyatni chiqib ketish maqsadidagi «scam» emas, «likvidlik voqeasi» deb nomladi. Shunga qaramay, ishonch allaqachon zaiflashgan edi.
«…eng yirik xususiy egamiz o‘z ulushining asosiy qismini sotib chiqdi… Biz sotuvda ishtirok etmadik, biroq ozroq tokenlarni qayta sotib oldik… O‘zgargan narsa — bu tokenlarning taqsimoti. Endi, bozor ustida bitta yirik xususiy egasining massiv ulushi yo‘q. Taklif endi ko‘proq ishtirokchilar orasida taqsimlangan. Bu xazina (treasury) tomonidan amalga oshirilgan ish emas edi. Bu biz eʼlon qilgan tamoyillardan chetlanish emas edi. Bu likvidlik holati bo‘ldi», — deb yozdi «The White Whale» (loyiha tashkilotchisi) o‘zining X ijtimoiy tarmog’idagi sahifasida.
«BeInCrypto» (axborot nashri) «The White Whale» (loyiha tashkilotchisi)dan loyihada nimalar uchun bu darajadagi yirik to‘plam saqlanib kelganini so‘radi. U bunga javoban: loyiha asosiy kriptovalyuta g‘oyalariga amal qilishi, ya’ni moliyaviy faoliyatga hech kim to‘siq qo‘ymaslik tamoyiliga ergashishini ta’kidladi. U savdogarlar xohlaganini qila olishlari kerakligini urg‘uladi.
“Shuni ta’kidlash kerakki, men bu tokenni chiqarmaganman. Agar chiqqanimda ham, hech qaysi start platformasidan (launchpad) foydalanmagan bo‘lardim, chunki amaldagi start platformalar investorlarni bunday vaziyatlardan himoya qiladigan kerakli token taklifi yoki likvidlik tuzilmasiga ega emas. Tabiiyki, biz qolgan yirik egalar bilan imkon qadar suhbatlashamiz, bozorga salbiy ta’sirni kamaytirish uchun vositachilik (OTC) bitimlarini taklif qilamiz va hokazo, ammo hamma o‘zi xohlaganini qilishi mumkin.“
Eng muhimi, «The White Whale» (loyiha tashkilotchisi) bitta hamyonning sotuvi umumiy inqirozni keltirib chiqarganini rad etdi. Unga ko‘ra, bu voqea faqat vahimadan kelib chiqqan ommaviy sotuv zanjirini boshlab berdi.
Tiklanish qulfga tayanib jadallashmoqda, lekin nazorat bu jarayonga soya solmoqda
Kutilmagan holat yuz berdi — «WHITEWHALE» tokeni narxi tiklana boshladi. Bir necha kun ichida har kungi o‘sish 70%dan oshdi va bozor qiymati yana 80–90 million dollarga yaqinlashdi.
Xazina (treasury) 40 million tokenni bir yilga muzlatib qo‘ydi. Bu esa muomaladagi tokenlarni kamaytirdi va loyihaning uzoq muddatli rejaga ega ekanini ko‘rsatdi. Ushbu harakat «X ijtimoiy tarmog’i»dagi jamiyat faollari tomonidan hamda ommaga e’lon qilindi.
«Bu harakat muomaladagi tokenlar sonini keskin qisqartiradi, xazina tomonidan sotuv bosimini olib tashlaydi va uzoq muddatga sodiqlikni aniq ko‘rsatadi — bu yerda qisqa muddatli dumplar yo‘q. Haqiqiy, ishonchli loyihalar ishonchni oshirish uchun shunday qiladi; bu intizom yaxshi hissiyot hosil qiladi», — deya ta’kidladi bir foydalanuvchi «X ijtimoiy tarmog‘i»da.
Blokcheyn ma’lumotlariga asoslanib, «Rootsdata» (analitik tashkilot) eʼlon qilganiga ko‘ra, xazina va unga aloqador hamyonlar muomaladagi tokenlarning 50%dan ortig‘ini boshqaradi.
Bu kabi yirik yig‘ilma ikki tomonlama ta’sirga ega; tarafdorlar uchun bu yirik sotuvidan himoya sifatida ko‘riladi, tanqidchilar esa tokenni yana keskin qulash xavfi ostida deb hisoblashadi.
Xavf borligini inkor qilib bo‘lmaydi. WHITEWHALE tokenining asosiy amaliy foydasi yo‘q, faqat haqida tarqalgan fikrlar (narrativ) va 60%dan ortiq narx o‘zgarishlari oddiy hodisaga aylangan. Ko‘plab savdogarlar hali ham narx pasayishini kutadi, sababi ko‘pchilik «Solana» blokcheynidagi memkoinlar oxir-oqibat muvaffaqiyatsiz tugaydi. Ammo «The White Whale» (loyiha tashkilotchisi) loyihaning kelajakda boshqa tokenlar uchun ham yaxshi standart yarata olishiga umid qilmoqda.
«Meming asosiy mohiyati — o‘zini bo‘lmagan narsa sifatida ko‘rsatishga harakat qilmaslikda. Ko‘plab loyihalar aynan shundan — ortiqcha bo‘lishga harakat qilganidan — muvaffaqiyatsizlikka uchraydi. Biz esa, kim ekanimizni tan olamiz va bundan faxrlanamiz. «WhiteWhale» harakatining asosiy g‘oyasi shuki, halollikni saqlagan holda ham muvaffaqiyatga erishish mumkinligini ko‘rsatishdir. Mening shaxsiy maqsadim — memkoin investorlarini ochiqlik, ishonchli boshqaruv, fidoyilik va halollikni barcha ishlab chiquvchilardan talab qiladigan darajadek yuqori o‘lchov belgilash.»
Lekin, tokenning omon qolishi juda muhim. Barcha ishtirokchilar bir zumda yo‘qolib ketadigan ekotizimda, «WHITEWHALE» tokenining mustahkam tiklanishi va xazina harakatlarining ochiqligi uni boshqalardan ajratib turadi.
Biroq, bu juda xavfli: tokenning narxini yirik sotuvchilar (whale), mavjud fikrlar (narrativ) va tezkor harakatlar boshqaradi. Asosiy iqtisodiy asoslar esa ikkinchi planda qolgan.
| Xavf omili | Batafsil | Ta’sir darajasi |
| Krupnoy yig‘ilma (whale) kuchi | Tokenlarning 54% bitta hamyonda | Yuqori – Katta sotuv ehtimoli |
| O‘ta tebranish (volatillik) | Har haftada 60%dan ortiq o‘zgarish | O‘ta yuqori – Oddiy investorlar tez zarar ko‘radi |
| Rug tarixchasi | 20-yanvardagi «likvidlik voqeasi» | O‘rtacha – Qo‘rquv, noaniqlik, shubha (FUD) saqlanmoqda, biroq token saqlanib qoldi |
| Amaliy foyda yo‘qligi | Faqat narrativga asoslangan | Yuqori – Faqat hype (shov-shuv) aylanishiga bog‘liq |
| Jamiyat kuchi | Ochiqqlik, tokenlarni blokirovka qilish va qayta taqsimlash | Yumshatilgan – Sadoqatni mustahkamlaydi |
Demak, «WHITEWHALE» tokeni firibgarlik emas, chunki u yirik birjalarda erkin savdolanmoqda. Token unumli savdo hajmini ko‘rsatmoqda va faol, sodiq jamiyatga ega. Bu esa birja ma’lumotlarida ham ko‘rsatilgan.
Xulosa o‘rnida, «BeInCrypto» axborot portali «The White Whale» taxallusli loyihaning asoschisidan: agar u chekinishga qaror qilsa, token taqdiri qanday bo‘lishi mumkinligi haqida so‘radi.
«Qizig‘i shundaki, agar men baxtsiz hodisaga uchrasam, token narxi uchun bu, ehtimol, juda yuksalishga olib kelishi mumkin. Biroq, loyiha mening ismim bilan bog‘liq va chekinishni o‘ylashning o‘zi ham imkonsiz.»
