Amerika Qo‘shma Shtatlari qimmatli qog‘ozlar bo‘yicha komissiyasi — «SEC» (moliya bozorini nazorat qiluvchi davlat tashkiloti) va AQSH tovar fyucherslari savdosi komissiyasi — «CFTC» (fyuchers va optsionlar sohasidagi davlat nazorat organi) kripto sohasida, jumladan airdrop va steyking faoliyati bo‘yicha federal qimmatli qog‘ozlar qonunlari qanday qo‘llanilishini tushuntirib beruvchi yangi ko‘rsatmalar chiqardi. Bu qadam foydalanuvchilar, ishlab chiquvchilar va investorlar uchun ko‘p yillik noaniqliklarni tugatishga qaratilgan.
Yangi huquqiy tuzilma asosida «SEC» tashkiloti muhim farqlashni kiritadi. Kriptovalyuta tokenining o‘zi odatda qimmatli qog‘oz hisoblanmaydi. Biroq, uni qanday taklif qilish yoki undan qanday foydalanilishiga qarab, ba’zida qimmatli qog‘ozlar to‘g‘risidagi qonunlarga tushishi mumkin.
Airdrop bo‘yicha «SEC» tashkilotining izohida kontekst muhim ekani aytiladi. Agar tokenlar foyda va’da qilinmasdan, markaziy guruhga ishonchsiz, bepul tarzda tarqatilsa — bu holatda tokenlar qimmatli qog‘oz sifatida ko‘rilish ehtimoli kamroq bo‘ladi.
Lekin agar airdrop investitsiya imkoniyatini targ‘ib qilish, yoki kelajakda daromad va’da qilish uchun ishlatilsa, bu holat investitsiyaviy shartnoma sifatida baholanishi mumkin.
Xuddi shuningdek, steyking avtomatik tarzda qimmatli qog‘oz sifatida tartibga solinmaydi. «SEC» asosiy e’tiborni steyking qanday tashkil etilganiga qaratadi.
Agar foydalanuvchilar oddiygina tarmoqqa yordam ko‘rsatish uchun tokenlarni bloklasalar va faqat protokol mukofotlarini olishsa, bu holatda qimmatli qog‘ozlar qonunlariga kirmasligi mumkin.
Agar esa uchinchi tomon mablag‘larni umumlashtirib, o‘z sa’y-harakatlari natijasida foyda va’da qilsa, bu faoliyat tartibga soluvchilar tomonidan qimmatli qog‘ozlarni taklif qilish sifatida baholanishi ehtimoli yuqori.
Ko‘rsatmalarda raqamli aktivlar uchun kengroq tasniflash tizimi ham kiritildi. Unga ko‘ra, tokenlar tovar, kolleksion, vosita, stablkoin va qimmatli qog‘oz kabi turkumlarga ajratiladi.
Bu esa «SEC» yoki «CFTC» tashkilotining qaysi biri nazoratni amalga oshirishini aniqlashda yordam beradi.
Eng muhimi, «SEC» tashkiloti token vaqti o‘tishi bilan qimmatli qog‘oz sifatidagi tasnifidan chiqa olishini tan oladi. Ya’ni loyiha dastlab investitsiyaviy shartnoma bo‘lishi mumkin, keyin esa mustaqil faoliyat boshlab, unga nisbatan huquqiy talablar qisqaradi.
Umuman olganda, bu tashkilotlar aniqroq va tushunarli qoidalar joriy etib, innovatsiyani qo‘llab-quvvatlashni maqsad qilgan. Bozor ishtirokchilaridan esa ushbu ko‘rsatmalar bilan tanishib chiqib, AQSH qonunlari doirasida o‘z majburiyatlarini tushunib olish talab qilinadi.
