«Tether» (kriptovalyuta kompaniyasi) bosh direktori Paolo Ardoino «Tether» blokcheynini qurmayotganliklarini va uni ishga tushirish rejalari yo‘qligini aytdi. U ommaviy tarqalgan, «Tether» barqaror token chiqaruvchisini 1 milliard dollarli poygada deb hisoblagan tahlilni rad etdi.
Paolo Ardoino o‘zining «Tether» blokcheyni haqidagi rad javobini shanba kuni «CoinMarketCap» (kriptovalyuta ma’lumot platformasi) barqaror tarmoq deb ataluvchi tarmoqlar bo‘yicha tadqiqot e’lon qilganidan bir kun o‘tib joylashtirdi. Ushbu tarmoqlar asosiy vazifasi bilan ajralib turadi: raqamli dollarlarni arzon va tez harakatlantirish.
Nega «Tether» blokcheyni haqidagi da’vo keng tarqaldi
O‘sha tadqiqotda «Tether», «Stripe» (to‘lov xizmatlari kompaniyasi) va «Circle» (kripto kompaniya) bir guruhga kiritilgan edi. Tahlilga ko‘ra, ularning har biri o‘z tokenlari harakatlanadigan tarmoqqa egalik qilishni xohlaydi va bu maqsadda 1 milliard dollardan ortiq mablag‘ yig‘ilgan.
Bu guruh ichida «Stripe» yetakchilik qiladi. U «Tempo» (to‘lov tarmog‘i) orqali barqaror token to‘lovlarini allaqachon «DoorDash» (yetkazib berish kompaniyasi) kuryerlari uchun amalga oshirayapti. «Circle» «Arc» (institutsional hisob-kitob uchun tarmoq) bilan ortdan kelmoqda.
«Tether» esa uchinchi ishtirokchi sifatida tilga olingan. Chunki u «Plasma» va «Stable» nomli ikkita barqaror token tarmog‘ini qo‘llab-quvvatlagan. «Stable» nafaqat yirik moliyaviy tashkilotlarga mo‘ljallangan, balki tarmoq bo‘yicha to‘lovlarni USDT orqali amalga oshiradi. «Plasma» esa keng ommaga qaratilgan va token sotuvida qariyb 373 million dollar jamg‘argan.
Biroq, tarmoqni moliyalashtirish uni boshqarish bilan bir xil emas. Paolo Ardoino ham bu ikki tushunchani aniq ajratdi.
USDT egalik qilmagan tarmoqlarda harakatlanadi
Shunday qilib, «Tether» USDT tokenlarini o‘zi nazorat qilmaydigan tarmoqlarda harakatlantirishni davom ettiradi. Tron va Efirium hozirgi kunda asosiy qismni tashiydi. Kompaniya shu tarzda yillardan beri keng qamrovga ega bo‘lib kelmoqda.
Bu tanlov o‘z narxiga ega. «CoinMarketCap» tadqiqotiga ko‘ra, USDT egalari har yili taxminan 2,9 milliard dollar miqdorida to‘lovlarni boshqa tarmoq egalariga to‘laydi. Agar o‘z tarmog‘i bo‘lganida, bu daromad «Tether»ga o‘tgan bo‘lardi.
Demak, rad etish – o‘ylangan va ataylab tanlangan yo‘ldir. «Tether» o‘tkazma tarmoqlari uchun to‘lov daromadidan voz kechib, tokenlarni keng tarqatishni saqlab qoladi. Aynan shu imkoniyat kompaniyaning har bir raqibga nisbatan kuchli tomonidir.
Ayni paytda, mustaqil tarmoqdan foydalanmaslik yana boshqacha ustunlik beradi. Bu yo‘l orqali 183 milliard dollarlik USDT kapitali bir vaqtning o‘zida o‘nlab savdo maydonlarida likvidlikda, ya’ni tez va oson sotib-chiqish imkoniyatida bo‘lib qoladi.
Yana bir afzallik – regulyatorlar murojaat qilganida «Tether» tezda muomala qilishi mumkin. Masalan, AQSH Moliya vazirligi chet aktivlarni nazorat qilish boshqarmasi (OFAC) bilan hamkorlikda Tron tarmog‘ida 344 million USDT muzlatilgan edi.
Biroq, raqobat tobora kuchaymoqda. «Circle» o‘zining USDC tokeni bilan muhim milliy bozorlarni egallab bormoqda. Yevropa esa USDT’ni «Revolut» (moliyaviy texnologiyalar kompaniyasi) ushbu tokenni MiCA – Yevropa Ittifoqining kriptoqoidalari asosida o‘chirib tashlaganidan so‘ng siqib chiqardi. «Tether» esa bunday sharoitda ishonch vositasi bilan javob qaytardi va bu oyda o‘zining birinchi «KPMG» (xalqaro audit tashkiloti) tomonidan berilgan toza audit hisobotini oldi.
