2024-yil 23-mart kuni Donald Tramp (AQSH prezidenti) tomonidan berilgan bitta geosiyosiy yangilik shu yilning eng tez kutilmagan bozor harakatlaridan biriga sabab bo‘ldi.
Aksiyalar narxi tez o‘sdi, neft narxi keskin tushdi, Bitkoin ham bir necha daqiqa ichida ko‘tarildi. Savdogarlar Eron bilan xatarlar pasayishi ehtimoli haqida ijobiy ishoralarga zudlik bilan javob berishdi. Barcha aktivlar o‘sishda davom etdi. Eron rasmiylari AQSH prezidentini aldovda ayblaganiga qaramay, bu trend o‘zgarishsiz qoldi.
Barcha aktivlar uchun eng qulay vaqtda savdo qilish bo‘yicha eng yaxshi usul
Bozorlar harakatlana boshladi e’lon bo‘lishidan avvalyoq. AQSH vaqti bilan soat 6:50 da, S&P 500 (fond bozor indeksi) bo‘yicha taxminan 1,5 milliard dollarlik fyuchers shartnomalari sotib olindi. Bu kattalikdagi buyurtma indeksni bir zumda yuqoriga olib chiqdi. Bu holat investorlar sharoitlar yaxshilanadi, deb o‘z tahminlariga ishonch bildirganini ko‘rsatdi.
Oradan 14 daqiqa o‘tgach, Donald Tramp «Eron bilan samarali muzokaralar olib borilmoqda», deb bayonot berdi. Faqat bitta sarlavha butun bozorlar bo‘ylab umidlarni o‘zgartirdi.
Soat 7:10 da, S&P 500 taxminan 2 trillion dollarlik bozor qiymatini qo‘shdi. Sababi, sarmoyadorlar geopolitik xavf kamaydi deb hisoblashdi.
Neft bunga teskari reaksiya bildirdi. Xom neft narxlari keskin pasayib ketdi. Tomonlar O‘rta Sharqdagi urush xavfi, ta’minotda uzilish ehtimoli kamaydi deb, «urush narxi»’ni olib tashlashdi.
Narxning pastga tushishi juda keskin bo‘ldi. Bu energiya bozorlari Fors bo‘g‘ozi atrofida vaziyat yumshashiga juda sezgir ekanini ko‘rsatadi.
Bir vaqtning o‘zida, Bitkoin ham yuqorilaydi. Kriptovalyuta qisqa fursatda o‘sdi, chunki xavf ehtimoli pasaydi. Savdogarlar bu voqeani qisqa muddatli riskka moyillik belgisi deb qabul qilishdi, xuddi aksiyalar kabi, himoya usuli sifatida emas.
Ushbu voqealarning ketma-ketligi, hozirgi kunda dunyo bozorlarining qanday chambarchas bog‘langanini ko‘rsatadi. Aksiyalar, neft va kriptovalyutalar bir sababga har xil tarzda javob berdi.
Aksiyalar iqtisodiy o‘sish kutilishi tufayli o‘sdi. Neftda xavf kamaygani bois narxlar tushdi. Bitkoin kengroq riskga bo‘lgan ishtiyoq bilan o‘sdi.
Fyuchers shartnomasi bilan bog‘liq dastlabki bitim vaqti savollarni tug‘dirdi. Bu pozitsiya e’lon qilinishidan bir necha daqiqa oldin ochildi va qisqa muddat ichida o‘n millionlab foyda keltirdi. Yirik transmilliy sarmoyalar ko‘p uchrasa-da, bu savdoning aniqligi ajralib turibdi.
Kengroq ma’noda, mazkur holat zamonaviy bozorlar qanday harakat qilishini yaqqol ko‘rsatadi.
Bugun sarlavhalar turli xil aktiv turlari bo‘yicha narxlarni bir zumning o‘zida o‘zgartirishga sabab bo‘lmoqda. Bu o‘zgarishlarni hatto bir necha daqiqa oldin sezgan savdogarlar katta daromad olish imkoniga ega bo‘lishadi.
