Bitkoin 19-fevral kuni taxminan 66 400 dollar atrofida savdo qilmoqda, so‘nggi kunlardagi o‘zgaruvchanlikdan so‘ng barqaror narxni ushlab turibdi. Biroq, AQSh harbiy kuchlarining Eronni zarba bilan urishi mumkinligidan qo‘rqish global bozorlarga, jumladan, kriptovalyuta bozoriga ham yangi noaniqlik olib kirmoqda.
«Amerikaning» turli ommaviy axborot vositalari tomonidan tasdiqlangan xabarlarga ko‘ra, AQSh harbiy rahbarlari prezident Donald Trampga Eron bo‘yicha harbiy zarba variantlari tayyor ekani va hatto shu hafta oxirigacha amalga oshirilishi mumkinligini ma’lum qilganlar.
AQSH va Eron urush yoqasida, Bitkoin esa mo‘rt qo‘llab-quvvatlash darajasida turibdi
«Pentagon» (AQSh Mudofaa vazirligi) allaqachon qo‘shimcha harbiy samolyotlarni joylashtirdi va Yaqin Sharqqa ikkinchi avianositash guruhi jo‘natilmoqda. Shu bilan bir vaqtda, Eron harbiy mashg‘ulotlar o‘tkazdi va agar hujum qilinsa, javob chorasi ko‘rishini ogohlantirdi.
Bu voqealar, Eronning uran boyitish va raketa dasturlari bo‘yicha muzokaralar to‘xtab qolganiga va AQSh bilan ziddiyatlarning kuchayganiga bog‘liq holatda yuz bermoqda.
«Oq uy» (AQSh Prezident Administratsiyasi) diplomatiya asosiy yo‘l bo‘lib qolishini qayd etdi, biroq rasmiylar harbiy choralar haqiqatan ko‘rib chiqilayotganini ham tan oldilar. Bu ziddiyat global bozorlarda xatarlarni oshirdi.
Bitkoin narxining so‘nggi harakatlari ham ayni noaniqlikni aks ettirmoqda. U o‘zining tsikl davomida 100 000 dollardan yuqori tarixiy maksimum darajalaridan keskin tushib, hozirda 60 ming dollar atrofida savdo qilinmoqda.
Qisqa muddatli investorlar, ya’ni yaqinda bitkoin sotib olganlar, zarariga sotishga majbur bo‘lyapti. Buni qisqa muddatli investorlar uchun Spent Output Profit Ratio (SOPR) – Xarajatlar Foyda Nisbati indikatori (ko‘rsatkichi) birdan past bo‘lishi tasdiqlaydi. Bu esa ko‘plab yangi ishtirokchilar bosim ostida o‘z pozitsiyalarini tark etayotganini anglatadi.
Shuningdek, Bitkoinning qisqa muddatli Sharpe koeffitsiyenti ham juda past, manfiy darajaga tushib ketgan. Bu shuni ko‘rsatadiki, so‘nggi paytda olingan daromadlar kuchli tavakkalchilikka nisbatan juda oz. Tarixda shunday sharoitlar – bozorga noaniqlik va qo‘rquv hukmron bo‘lgan paytlarda – ko‘p uchragan.
Agar AQSh shu hafta oxirida zarba bersa, Bitkoin narxi ehtimol ikki bosqichda javob berishi mumkin.
Bitkoinning blokcheyn signallari vahima volatillikni kuchaytirishi mumkinligini ko‘rsatmoqda
Avvalo, bozorlar darhol pasayishni ko‘rishi mumkin. Kutilmagan siyosiy keskinlik paytida investorlar odatda naqd pul yoki xavfsizroq aktivlarga o‘tadilar. Bitkoin tarixda global inqirozlarning dastlabki bosqichlarida tavakkal sarmoya sifatida o‘zini namoyon qilgan. SOPR ma’lumotlari qisqa muddatli egalarning allaqachon zaiflashganini va qo‘rquvdan ta’sirlanuvchanligini tasdiqlaydi.
Biroq, ikkinchi bosqichda vaziyat boshqacha bo‘lishi mumkin.
Sharpe koeffitsiyenti Bitkoin qisqa muddatda allaqachon haddan tashqari sotilgan holatda ekanini anglatadi. Yaqindagi zaif investorlarning aksariyati bozorga chiqdi. Bu bo‘lishi mumkin bo‘lgan majburiy sotuv miqdorini kamaytiradi.
Natijada, agar narx keskin tushsa, xaridorlar past narxda oladi va bu pasayish uzoq davom etmasligi mumkin.
Bundan tashqari, geosiyosiy noaniqlik oxir-oqibat Bitkoinga bo‘lgan qiziqishni oshirishi mumkin. Investorlar global siyosiy xavf kuchaysa, ko‘pincha anʼanaviy moliyaviy tizimdan tashqaridagi aktivlarga – masalan, Bitkoinga – yuzlanadilar. Bunday o‘zgarish bir zumda yuz bermaydi, biroq vaqt o‘tishi bilan rivojlanadi.
Ayni paytda, Bitkoin kritik darajada turibdi. Bozorda qo‘rquv kuchli, geosiyosiy xatarlar esa o‘sishda davom etmoqda. Lekin blokcheyn tarmog‘idagi ma’lumotlar, so‘nggi tuzatishdan (narxlar pasayishidan) asosiy zararlar allaqachon yuz berganini ko‘rsatmoqda.
Keyingi harakat, eng avvalo, keskinlik real harbiy to‘qnashuv darajasiga ko‘tariladimi yoki diplomatik yo‘l bilan yumshaydimi — shunga bog‘liq bo‘ladi.