«BitMine» kompaniyasi (korporatsiya), Efirium kriptovalyutasining eng yirik jamg‘armachilaridan biri sifatida, o‘zida mavjud 12 milliard dollarlik ETH fondining bir qismini stacking (staking, ya’ni qulf bilan blokcheynga kiritish) qilishni boshladi.
2023-yil 27-dekabr kuni zanjirdagi tahlilchi «Ember CN» (tahlilchi tashkilot) xabar berishicha, kompaniya taxminan 74 880 ETH miqdoridagi kriptovalyutani Efirium stacking shartnomalariga joylashtirgan. Bu — qiymati qariyb 219 million dollar degani.
Nima uchun BitMine o‘z aktivlarini steyk qilmoqda?
Bu harakat «BitMine» kompaniyasining umumiy 4,07 million ETH miqdoridagi jamg‘armasining juda kichik qismini tashkil qiladi. Hozirda ushbu jamg‘armaning umumiy qiymati deyarli 12 milliard dollar bo‘lmoqda.
Shunga qaramay, bu kompaniya balansini boshqarishda yangi yo‘nalish sari jiddiy o‘zgarishni bildiradi.
Agar kompaniya butun jamg‘armasini hozirgi yillik 3,12% daromadlilik (APY, yillik foiz daromad) ko‘rsatkichi asosida stacking qilsa, u har yili taxminan 126 800 ETH ishlab topishi mumkin. Bu esa joriy narxlarda 371 million dollar daromad keltirishi mumkin.
Bunday tizim «BitMine» ni Efirium konsensus qatlamiga (blokcheynni boshqaradigan asosiy qatlam) bog‘langan daromad oluvchi tuzilmaga aylantiradi. Demak, uning qiymati endi asosan aktiv narxining o‘zgarishiga emas, balki undan olinadigan daromadga bog‘liq bo‘ladi.
Efirium steyk qilishdagi maqsadlar va xavf-xatarlar
Biroq bunday strategiya kompaniya uchun yangi moliyaviy va boshqaruv xavflarini keltirib chiqaradi.
Sovuq saqlashda turgan Bitkoin (Bitkoin kriptovalyutasi) istalgan vaqtda, ayniqsa bozor beqarorligida, tezlik bilan sotilishi mumkin. Lekin stacking qilinayotgan Efir esa, tarmoqdan olib chiqish uchun muayyan texnik cheklovlarga duch keladi va yechib olishda vaqt talab etadi.
Tarmoqdan chiqayotgan validatorlar (bloklarni tekshiruvchi ishtirokchilar, maxsus dastur egalari) maxsus navbatdan o‘tishi kerak. Bu jarayon, ayniqsa, bozor o‘zgaruvchanligi yuqori bo‘lsa, kapitalga tez kirishni sekinlashtirishi mumkin.
Agar bozor likvidligi (ya’ni, naqd pulga aylantirish imkoniyati) past bo‘lsa, bu kechikish «BitMine» kompaniyasini, stacking qilinmagan jamg‘armalardagi xavfdan ko‘ra, narx tebranishlariga yanada ko‘proq ta’sirchan qilib qo‘yadi.
Bu holat Efiriumni oddiy aktiv shaklida ushlab turish va uni tarmoqda daromad manbaiga aylantirish o‘rtasidagi muhim amaliy farqni ko‘rsatadi. Bozor barqarorligi, investitsiyalar barqarorligi, kelajak barqarorligi — bular hammasi strategiyadagi tanlovga ta’sir qiladi.
Shunga qaramay, «BitMine» kompaniyasi uzoq muddatda Efirium kriptovalyutasining umumiy hajmining 5 foizini sotib olish va stacking qilish maqsadini oldiga qo‘ygan.
Ushbu strategiyaga erishish uchun, kompaniya o‘zining eksklyuziv stacking platformasi — «Made in America Validator Network» (MAVAN, «Amerikada yaratilgan validatsiya tarmog‘i» — mustaqil validatorlar tarmog‘i) ni ishlab chiqmoqda. Bu platformani 2026-yil boshida ishga tushirish rejalashtirilgan.
«Biz “Made in America Validator Network” (MAVAN) stacking echimini ishlab chiqishda davom etyapmiz. Bu eng yuqori darajadagi xavfsiz stacking infratuzilmasiga ega bo‘ladi va 2026-yil boshida ishga tushiriladi», — dedi «BitMine» kompaniyasi (korporatsiya) kengashi raisi Tomas Li (manba).
Ayni vaqtda, ayrim tanqidchilar Efirium blokcheynining bunday katta qismini bitta AQShda ro‘yxatdan o‘tgan validator tizimi boshqarishi markazlashuv (markazsizlashtirishdan uzoqlashish) xavfini keltirib chiqaradi, deb hisoblamoqda. Ularning fikricha, bu, butun dunyo bo‘ylab tarqoq va xolis bo‘lishi kerak bo‘lgan tarmoq tuzilishini buzishi mumkin.
Hozirda «BitMine» kompaniyasi butun ETH taklifining taxminan 3,36 foiziga egalik qilmoqda. MAVAN (markazlashtirilgan validator tarmog‘i) Amaliyotda AQSh OFAC (Cheklovlar byurosi) sanksiyalariga bo‘ysunishga majbur bo‘lishi mumkin.
Natilijada, kompaniya sanksiyalangan manzillar bilan bog‘liq bo‘lgan tranzaksiyalar mavjud bloklarni tasdiqlashdan bosh tortishi mumkin.
