Kriptotarmoqda xavfsizlik masalalarida 2026-yil yanvar oyida muhim bir tahlikali darajaga chiqildi. Murakkab fishing (firibgarlik) hujumlari va omborxona (g’azna) hisoblarining buzilishi natijasida ekotizimdan qariyb 400 million AQSh dollari olib chiqib ketildi.
Blokcheyn xavfsizligi bo‘yicha «CertiK» – kompaniyasining ma’lumotlariga ko‘ra, 40 ta qayd etilgan hodisalar kriptotarmoq sanoatiga taxminan 370,3 million AQSh dollariga tushgani aniqlangan.
284 million dollar miqdoridagi bitta fishing hujumi eng katta hodisa bo‘ldi
Agar 31-yanvarda «Solana» platformasida ishlaydigan «Step Finance» – platformasi bo‘yicha 30 million AQSh dollarli buzilib ketish holatini ham hisobga olsak, umumiy zarar 400,3 million AQSh dollaridan oshadi.
«CertiK» – kompaniyasi hisobotida, oy davomida asosan birgina, kuchli ijtimoiy muhandislik (foydalanuvchiga aldov yo‘li bilan zarar yetkazish) firibgarligi qandaydir murakkab protokol xaklaridan ko‘ra ko‘proq talafot keltirgani ta’kidlangan.
Yolg‘iz investor 16-yanvarda jihozli (hardware) hamyon nishonga olingan fishing kampaniyasi oqibatida 284 million AQSh dollarini yo‘qotdi. Ushbu qaroqlik oyning tozalangan umumiy yo‘qotishlarining 71 foizini tashkil etdi.
Huquqbuzar o‘zini «Trezor» – kompaniyasining mijozlarni qo‘llab-quvvatlash xodimi sifatida ko‘rsatib, jabrlanuvchini tiklash so‘z birikmasini (tiklash kodini) aytishga majbur qildi. Bu xatti-harakat natijasida 1 459 ta Bitkoin va 2,05 millionta Litecoin darhol o‘g‘irlab ketildi.
«Trezor» – kompaniyasiga bog‘liq ushbu o‘g‘irlikdan so‘ng tez orada o‘g‘irlangan aktivlarning «Monero» (XMR) tokeniga ko‘plab o‘tkazilib ketilishi kuzatildi. «Monero» – tokeni maxfiylikni ta’minlaydigan va tranzaksiya tarixini yashiruvchi raqamli token sanaladi.
Bu katta hajmli ayirboshlash «Monero» – tokeni bozori narxining tez o‘sishiga sabab bo‘ldi. Narxning bu o‘zgarishi, davlat nazorat organlari uchun maxfiylik uchun ishlatiladigan tokenlar yordamida noqonuniy pul o‘tkazish va pul yuvish muammosi hanuz muhim va davomiy masala bo‘lib qolayotganini anglatadi.
Texnik tarafdan esa, aqlli shartnomalardagi zaifliklar bozorda hamon katta zarar keltirmoqda. «Truebit» – protokoli 26,6 million AQSh dollarini yo‘qotganini ma’lum qildi. Bu, oyning bir protokol kodi buzilishidan kelib chiqqan eng yirik to‘g‘ridan-to‘g‘ri hujum bo‘ldi.
Boshqa muhim jabrlanuvchilar qatorida «Swapnet» – platformasi bor, u ham 13 million AQSh dollari yo‘qotdi. Shuningdek, DeFi (Markazlashmagan moliyaviy) protokollar – «Saga» 6,2 million, «Makina Finance» esa 4,2 million AQSh dollaridan ajraldi.
«Step Finance» – platformasida esa «yaxshi ma’lum bo‘lgan hujum yo‘li» orqali g‘azna va to‘lov hamyonlari bo‘shaltirildi va 261 854 ta SOL (Solana tokeni) harakatga keltirildi.
Sanoat fevralga qadam qo‘yar ekan, bu faktlar shuni yodga soladi: hattoki eng kuchli apparat darajasidagi shifrlash ham foydalanuvchi ehtiyotsizligi sabab samarasiz bo‘lib qolishi mumkin.