«Strategy» (ilgari «MicroStrategy» nomli kompaniya, axborot texnologiyalari kompaniyasi) o‘zining MSTR indikatorlarini to‘liq o‘zgartirdi va yangi raqamlar bir narsani ochiq ko‘rsatmoqda. Kompaniyaning ulkan Bitkoin (BTC) zaxirasining katta qismi allaqachon kredit beruvchilar va imtiyozli investorlar, ya’ni birinchi navbatda haq oladiganlarga va’da berilgan. Oddiy ulushdorlar esa hozircha asosiy egasi emas.
Kompaniya bu o‘zgarish oddiy ulushdorlar uchun yanada adolatli tasavvur beradi, deydi. Bu yangi yondashuv, birinchi navbatda hamma hisob-kitoblar qilinganidan keyin, ulushdorlar haqiqatan ham qanchalik Bitkoinga ega ekani aniq ko‘rsatadi.
Yangi indikatorlar aslida nimani ko‘rsatadi?
«Strategy» taxminan 843 775 ta Bitkoinga egalik qiladi. Bu – ommaviy ochiq kompaniyalar orasida eng katta kriptovalyuta zaxirasi. Rasmiy onlayn paneli bu Bitkoinlarning umumiy qiymatini taxminan 58 milliard dollarga baholaydi. Lekin bu butun miqdor to‘liq ulushdorlar tasarrufida emas.
Birinchi navbatda kredit beruvchilar va imtiyozli investorlar haq olishadi. Ular 22 milliard dollar olishlari kerak. Bu mablag‘ olinib tashlanganda, taxminan 36 milliard dollarlik Bitkoin oddiy ulushdorlar hissasiga to‘g‘ri keladi. Endi «Strategy» bu ko‘rsatkichni «sof zaxira» deb atamoqda.
Kompaniya bu qarzni ko‘proq Bitkoin sotib olish uchun olib, zaxira ko‘paytirgan. U o‘zining bu boradagi yondashuvini, ya’ni Raqamli Kredit strategiyasi doirasida 2024 yilda e’lon qilgan. Shuningdek, yangi raqamlarni shu yil iyun oyida bo‘lib o‘tgan indikatorlar muhokamasida ham sinovdan o‘tkazgan.
Qarzning haqiqiy narxi
Bu yerda e’tiborga olish kerak bo‘lgan jihat bor. Ushbu qarz va imtiyozli aksiyalarni qoplash yillik xarajati taxminan 1,8 milliard dollarni tashkil etadi. «Strategy» bu mablag‘ni foiz va dividend sifatida to‘laydi. Ushbu to‘lovlarni o‘z vaqtida amalga oshirish uchun kompaniya 2023 yil dekabr oyida maxsus naqd pul zaxirasini ham tuzdi.
Yangi indikatorlar xatarni ham ko‘rsatib berdi. «Strategy» hozirda bu ko‘rsatkichni «amplifikatsiya» deb ataydi va u 1,53x atrofida. Oddiy so‘z bilan aytganda, Bitkoin narxi oshsa, ulushdorlar ham ko‘proq foyda ko‘radi. Ammo narx tushganida, ularning yo‘qotishlari ham ko‘proq bo‘ladi. Buni kompaniya aksiyalari aniq isbotlaydi: MSTR aksiyalari bir yil ichida taxminan 77 foizga pasaydi, bu ko‘rsatkich Bitkoinning 45 foizlik tushishidan ancha baland.
«MicroStrategy» yana o‘zining asosiy qiymat o‘lchovchisiga ham o‘zgartirish kiritdi. Bu indikator «mNAV» deb ataladi va kompaniya aksiya narxini oddiy ulushdorlar uchun mavjud Bitkoin miqdoriga nisbatan taqqoslaydi. Hozirda u 1,00x darajasida, ya’ni eski qo‘shimcha ustama yo‘qolgan.
Kompaniyaning o‘zi ham avvalgi indikatorlari bu haqiqatni yashirgani, ya’ni avval navbatda haq oladigan investorlar hisobga olinmaganini tan oldi. Ya’ni, qarz hisobiga sotib olingan Bitkoin oddiy ulushdorlar qo‘liga yetib bormasligi mumkin. Tanqidchilar bir necha oydan buyon mNAV modelini so‘roq qilib kelishmoqda.
«Bitkoin Kapital Bozorlari uchun yangi moliyaviy til kerak», – dedi kompaniya asoschisi va ijrochi boshqaruvchisi Maykl Seylor (manba).
Bitkoin bu maqola yozilayotgan vaqtda 65 136 dollar atrofida savdalanmoqda, bu kun davomida taxminan 1,4 foizga pasaygan. Narx tushganda, birinchi navbatda ulushdorlar bunga ta’sirchan bo‘ladi va bu holat yo‘qotishni kim ko‘tarishini aniqlaydi.
Kompaniyaning rejasi esa o‘zgargani yo‘q. «Strategy» hamon Bitkoin sotib olmoqda va birinchi navbatda o‘z kreditorlariga to‘lov qilmoqda. Lekin endi oddiy ulushdorlar o‘z ulushiga to‘g‘ri keladigan Bitkoin hajmini aniq ko‘ra olishadi.
