Sunʼiy intellekt (AI) haqidagi ijtimoiy tarmoqdagi eslatmalar 2026-yil fevralida rekord darajaga yetdi. Asosiy eʼtibor turli sohalardagi qoʻllanilishi va unga oid xavotirlarga qaratildi.
Lekin, bu sur’at kriptovalyuta sohasiga yetib bormadi. Bu tafovut aniq boʻlinganini koʻrsatadi: dunyoda sunʼiy intellektga bo’lgan qiziqish kuchayib borayotgan boʻlsa-da, markazlashmagan sunʼiy intellekt loyihalari va blokcheyn asosidagi AI tokenlari sust rivojlanmoqda hamda yetarli e’tibor qozonmayapti.
Sunʼiy intellekt internetda va jahon investitsiya bozorlarida asosiy o‘ringa chiqmoqda
«LunarCrush» ijtimoiy tarmoqdagi maʼlumotlarni tahlil qiluvchi platforma har kuni “AI” soʻzi tilga olinishi tarixiy maksimumga yetganini xabar qildi. Suhbatlarga turli mavzular asos boʻlgan. Tahlil natijalariga koʻra, yangi AI modellari, imkoniyatlari va sunʼiy intellektning sohalarga joriy etilishi 40 foiz umumiy e’tiborni o‘ziga tortdi.
AI innovatsion yoʻnalishlarda ham muhim qismni egalladi. Sunʼiy intellekt sanʼat, musiqa, yozuv va kontent yaratuvchilik kabi kreativ sohalarda ham 30 foiz e’tiborga sabab boʻldi.
Shu bilan birga, AIga oid suhbatlarning 20 foizi etik va xavfsizlik masalalariga bag‘ishlandi. Bu bahslar AI’ni mas’uliyat bilan ishlab chiqish va amaliyotga tatbiq etish haqida edi.
Aynan xavotir umidi ortidan oshib ketdi. Ish o‘rinlarini yo‘qotishdan qo‘rquv umumiy hissiyotning 60 foizini egalladi. AI’dan noto‘g‘ri foydalanish 30 foiz muhokamalar markaziga aylandi, tartibga solish mavzusi esa 10 foizini tashkil etdi.
AIga bo‘lgan qiziqish internetdagi suhbatlardan ancha keng. Investitsiya faoliyati ham shu kuchli sur’atni bildiradi. «Crunchbase» (analitik platforma) ma’lumotiga ko‘ra, 2025-yilda sunʼiy intellekt texnologiyalari dunyo bo’ylab barcha investitsiyalarning yarmiga yaqinini o‘ziga jalb qildi. Bu ko‘rsatkich 2024-yilda 34% bo’lgan edi.
Soha investitsiyalarining jami hajmi yil davomida 75 foizdan ko‘proqqa oshdi. 2024-yilda bu raqam 114 milliard dollarni tashkil qilgan edi.
«Taʼsischi-modellarni ishlab chiquvchi kompaniyalar 2025-yil ichida 80 milliard dollar sarmoya jalb qildi va bu sunʼiy intellekt yo‘nalishining 40 foizini tashkil etmoqda. 2024-yilda ushbu yo‘nalishda sarmoya 31 milliard dollar boʼlgan va umumiy AIga oid investitsiyalarning 27 foiziga teng edi», – deyiladi hisobotda.
Bir vaqtning o‘zida, sunʼiy intellekt uchun infratuzilmaga ham katta sarmoyalar yo‘naltirilmoqda. Yaqinda «Adani Group» (xolding kompaniyasi) 2035-yilgacha qayta tiklanuvchi energiya bilan ishlovchi, AI uchun mo‘ljallangan juda katta hajmdagi ma’lumot markazlarini yaratish uchun 100 milliard dollar sarmoya qilmoqchiligini e’lon qildi.
AI (sunʼiy intellekt) rivoji kriptovalyuta tokenlarini ortda qoldirmoqda
Sunʼiy intellekt sohasida surʼat kuchayib borar ekan, bir bo‘lim deyarli e’tibordan chetda qolmoqda.
Yaqqol koʻrinadiki, markazlashmagan AI loyihalar yoki kripto AI tokenlari haqida asosiy bahs bo‘lmayapti. Blokcheyn asosidagi AI loyihalari orqada qolmoqda, chunki asosiy eʼtibor anʼanaviy AI rivojiga qaratilgan.
Investitsiyalarga oid ma’lumotlar ham aynan shu nomutanosiblikni aks ettiradi. «BeInCrypto» axborot nashriga ko‘ra, 2026-yilning birinchi choragida Web3 loyihalarini moliyalashtirish, asosan, asosiy infratuzilma va yirik moliyaviy platformalarga yo’naltirildi. Eng katta mablag’ barqaror tokenlar (stablecoin) uchun to‘lov tizimlari, saqlash va savdo platformalari, haqiqiy aktivlarni tokenlashtirish va muvofiqlik vositalariga sarflandi.
Markazlashmagan AI loyihalari eng ko‘p mablag’ ajratilgan yo‘nalishlar ichida deyarli ko‘rinmayapti. Bu esa sunʼiy intellekt sohasidagi global taraqqiyot bilan blokcheyn asosidagi AI rivoji o‘rtasidagi tafovut tobora oshayotganini ko‘rsatadi.
Bozor koʻrsatkichlari AI yo‘nalishidagi kripto tokenlarning muntazam muammosini ochib bermoqda. So‘nggi bir oy ichida «CoinGecko» (axborot sayti) kuzatgan har bir yirik AI-kripto bo‘limi bozor narxining pasayishini qayd etdi.
AIga oid yetakchi kripto inglari umumiy bozor qiymati 16 foizdan ortiqqa kamaydi. Shunga qaramay, bu pasayish bozorning umumiy inqirozi fonida yuz bermoqda. Hamma aktivlar narxi pasayib bormoqda.
Bu shuni anglatadiki, dunyoda sunʼiy intellektga qiziqish kuchaysa ham, AIga oid kripto tokenlarga talab shunchalik oshmadi. Sarmoya va e’tibor mustaqil sunʼiy intellekt infratuzilmasi, robototexnika va kompaniyalar uchun tatbiq etish sohalariga jamlanmoqda. Asosiy savol shundaki: blokcheyn asosidagi AI loyihalari mavqe egallay oladimi yoki anʼanaviy texnologiyalar sunʼiy intellekt inqilobida yaratiladigan qiymatning asosiy qismini yutib ketadimi? Bozor barqarorligi, investitsiyalar barqarorligi, kelajak barqarorligi shu savollarga bog‘liq.
