AQSH Vakillar Palatasi bugun 213-214 ovoz bilan Eron bo‘yicha Urush vakolatlari rezolyutsiyasini rad etdi va Prezident Donald Trampning harbiy harakatlarni davom ettirish vakolatini saqlab qoldi.
Bu tor mag‘lubiyat Prezident Donald Tramp bir vaqtning o‘zida Isroil va Livan o‘rtasida 10 kunlik sulh e’lon qilgan paytda yuz berdi. U shu orqali o‘zini tinchlik o‘rnatishga harakat qilayotgan rahbar sifatida ko‘rsatdi. Shu bilan birga, Kongress uning urush vakolatlariga cheklov kiritish masalasini muhokama qilayotgan edi.
Urush vakolatlari bo‘yicha ovoz berishda bitta ovoz yetishmadi
Vakillar Palatasining a’zosi Gregori Miks (Nyu-York, Demokratlar partiyasi) AQSH qurolli kuchlarini Eron bilan bo‘layotgan jangovar harakatlardan Kongressning aniq roziligisiz olib chiqishni talab qiluvchi H.Con.Res. 40 rezolyutsiyasini taqdim etdi. Bu tashabbus asosan partiyaviy chegaralar asosida muvaffaqiyatsiz yakunlandi.
Vakillar Palatasining a’zosi Jared Golden (Meyn, Demokratlar partiyasi) rezolyutsiyaga qarshi ovoz bergan yagona demokrat bo‘ldi, u respublikachilarni qo‘llab-quvvatladi. Shu bilan birga, Vakillar Palatasining a’zosi Tomas Massi (Kentukki, Respublika partiyasi), har doim ijro hokimiyati urush vakolatlarining kengayishiga tanqidiy munosabat bildirgan a’zo bo‘lib, bu safar partiyaviy chegaralarni bosib o‘tib, rezolyutsiyani yoqlab ovoz berdi. Vakillar Palatasining a’zosi Uorren Devidson (Ogayo, Respublika partiyasi) esa ovoz berishda betaraf bo‘ldi.
Senat ham xuddi shunday rezolyutsiyani kuni kecha 47-52 ovoz bilan rad etgan edi. Demokratlar Eron inqirozi boshlanganidan beri, ya’ni fevral oyidan buyon, har ikki palatada kamida to‘rt marta bunday masalani ovozga qo‘yishga muvaffaq bo‘ldi. Biroq, baribir har safar partiyaviy jihatdan yakun topdi.
Tramp Isroil-Livan sulhi e’lon qilinishini ma’lum qildi
Ovoz berishdan bir necha soat avval Donald Tramp «Isroil» nomli davlat bosh vaziri Binyamin Netanyaxu hamda «Livan» nomli davlat prezidenti Jozef Aun 10 kunlik sulhga kelishganini e’lon qildi. Sulh 17:00da, AQSH sharqiy soatiga muvofiq, kuchga kirishi belgilandi.
Ushbu kelishuv so‘nggi 34 yil ichida ikki davlat o‘rtasidagi ilk to‘g‘ridan-to‘g‘ri muzokaralar natijasida yuzaga keldi. Muzokaralar Vashington shahrida AQSH Davlat kotibi Marko Rubio ishtirokida o‘tkazildi.
Tramp ikki yetakchini Oq uyga taklif qilishini ma’lum qildi. U bu uchrashuvni 1983 yildan beri Isroil va Livan o‘rtasidagi ilk muhim muzokara deb atadi.
«Yevropa komissiyasi» nomli xalqaro tashkilot prezidenti Ursula fon der Lyayen ushbu sulhni olqishlab, «doimiy tinchlik sari yo‘l ochilishi va Livan mustaqilligi to‘liq hurmat qilinishini» ta’kidladi.
Energetika inqirozi mojaro fonida chuqurlashmoqda
«Xalqaro energetika agentligi» nomli xalqaro tashkilot Yevropada faqat olti haftalik aviakerosin zaxirasi borligini ogohlantirdi. Eron atrofidagi mojaro esa global energiya oqimlariga putur yetkazmoqda.
«Xalqaro energetika agentligi» ijrochi direktori Fatih Birol bu vaziyat agentlik tarixidagi eng katta energetika inqirozi deb ta’rifladi.
Gollandiyaning «KLM» aviakompaniyasi yoqilg‘i narxlari ko‘tarilgani sababli keyingi bir oyda 80ta reysni bekor qildi. Butun Yevropa bo‘ylab aviakerosin narxi urush boshidan beri 100% dan ko‘proq oshdi.
Fors ko‘rfazi va Yevropa rasmiylari endilikda AQSH Eron bilan kelishuvga erishishi uchun olti oy ketishi mumkinligini taxmin qilmoqda. Bu holat energetika bilan bog‘liq muammolar yoz oylariga qadar davom etishini anglatadi.
Isroil-Livan sulhining mintaqadagi kengroq tarqalgan ziddiyatlarni yumshata olishi yoki bu faqat e’tiborni boshqa tomonga buradimi — bozorlarda hozircha ochiq savol bo‘lib qolmoqda.
