Yana bir kun, yana qimmatbaho metallar uchun yangi tarixiy maksimum. Bugun oltin, kumush va platina bir vaqtning o‘zida o‘z tarixidagi eng yuqori narx ko‘rsatkichlariga yetdi.
Bozor mutaxassislari bu ko‘tarilishni ogohlantiruvchi signal sifatida baholamoqda. Ular moliyaviy tizimlarga bo‘lgan ishonch pasayib borayotgani va narxlarning uzluksiz oshishi xavfi haqida so‘z yuritishmoqda. Shu paytda kripto hamjamiyati, bu qimmatbaho metallar bozoridagi kuchli harakat, ya’ni o‘sish davom etar ekan, 2026-yilda investitsiyalar oqimi Bitkoin tomonga o‘tishi mumkinmi, deb o‘ylamoqda.
Oltin, kumush va platina yangi tarixiy maksimumlarni qayd etdi
So‘nggi bozor ma’lumotlariga ko‘ra, oltin ilk bor $4 500 dan oshib, tarixiy maksimumni $4 526 da o‘rnatdi. Xuddi shu paytda, kumush eng yuqori $72,7 ko‘rsatkichiga yetdi.
«Kumush hozirda bir dollardan ko‘p oshib, $72,30 dan yuqorida savdolashmoqda. Ko‘rinishidan, yil so‘ngiga qadar $80 ga yetishi mumkin», — deb yozdi iqtisodchi Piter Shiff («Peter Schiff», iqtisodchi) o‘zining X ijtimoiy tarmog‘idagi sahifasida.
Bundan tashqari, platina bozordagi eng yuqori darajasiga chiqib, narx $2 370 dan oshdi. Palladiy ham $2 000 belgidan uzib o‘tdi — bu daraja so‘nggi marta 2022-yil noyabr oyida kuzatilgan edi.
Bu o‘sish faqat qimmatbaho metallar bilan cheklanib qolmadi. Mis ham birinchi marta bir tonnasi uchun $12 000 ga chiqdi va 2009-yildan beri eng katta yillik o‘sishni ko‘rsatmoqda. «The Coin Bureau» (kripto tahliliy platformasi) hammuassisi va investitsiyalar tahlilchisi Nik Pakrin (Nic Puckrin) «BeInCrypto» (kriptovalyuta nashri) ga bergan izohida, qimmatbaho metallar narxi nega bunchalik tez oshayotganiga bir nechta sabablarni keltirdi:
«Foiz stavkalari pasayishi, geopolitik tangliklar – aynan shu hafta Venesuelada yana kuchaygani – va, eng asosiysi, dollar qadrsizlanishiga qarshi himoya», — dedi u.
Qimmatbaho metallar narxining tez o‘sishi bizni nimadan ogohlantirayotgan bo‘lishi mumkin
Bu tarixiy narxlar kelajakda yana o‘sishga umid uyg‘otayotgan bo‘lsa-da, ba’zi tahlilchilar bunday raqamlar ortida ancha xavotirli iqtisodiy voqelik yashirilganiga ishora qilmoqda. Piter Shiff («Peter Schiff», iqtisodchi) ta’kidlashicha, oltin, kumush, xomashyo, obligatsiyalar va chet el valyutalari bozori barchasi AQSh tarixidagi eng yuqori inflyatsiya bosqichiga ishora qilmoqda – bu esa 250 yil davomida yuz bermagan holat.
Uning bu ogohlantirishi AQSh yalpi ichki mahsuloti – YaIM (umumiy iqtisodiy o‘sish) 2023 yilning uchinchi choragida 4,3% ga oshgani haqidagi so‘nggi ma’lumotlarga qaramay, bildirilmoqda. Bu esa bozor kutganidan sezilarli darajada yuqori. Biroq, iqtisodchi rasmiy ko‘rsatkichlarga ko‘r-ko‘rona ishonmaslikka chaqiradi.
«Iste’mol narxlari indeksi – CPI narxlarning oshishini yashirish va inflyatsiyani aholidan yashirish uchun maxsus tuzilgan», — deya qo‘shimcha qiladi u.
Tahlilchi Endryu Lokenaut (Andrew Lokenauth) ogohlantirishicha, kumush narxining bu qadar tez o‘sishi «kamdan-kam yaxshi belgi» hisoblanadi. Uning fikricha, bu siyosiy rahbariyatga va qog‘oz pulga – ya’ni davlatlar puliga bo‘lgan ishonch tushib borayotganini anglatadi.
«Bunday vaziyat Rim imperiyasi qulashi oldidan, Fransiya inqilobi paytida va Ispaniya imperiyasi parchalanganda yuz bergan. Bu faqat tartibsizliklarni bashorat qilmaydi, balki ko‘pincha ularni yuzaga keltiradi. Bu moliyaviy boyliklarning katta miqdorda bir qatlamdan boshqasiga o‘tishiga sabab bo‘ladi: kambag‘allar ortiqcha pulga ega bo‘lmaydi va ularning qog‘oz pullari qadrsizlanadi, boylar esa oltin va kumush bilan o‘z mablag‘larini saqlab qoladi,» – dedi Lokenaut (Andrew Lokenauth) o‘zining X ijtimoiy tarmog‘idagi sahifasida.
Bu orada, 2025-yil davomida DXY (AQSh dollarining asosiy indekslari) sezilarli darajada zaiflashdi. Yil oxiriga kelib indeks yana 98 darajadan pastga tushib qoldi.
«Dollar indeksi 3-oktabrdan buyon eng past ko‘rsatkichga tushdi», — deb yozdi Neil Seti (Neil Sethi) o‘zining X ijtimoiy tarmog‘ida.
Otavio Kosta (Otavio Costa, tahlilchi) AQSh dollari indeksida muhim burilish nuqtasiga yaqinlashayotganini e’lon qildi. U DXY yil boshini so‘nggi yillardagi eng yuqori va qimmat baholangan darajada boshlaganini, so‘ng esa 15 yildan beri saqlanib kelayotgan asosiy qo‘llab-quvvatlash darajasiga keskin tushib kelganini aytdi.
«Bu qo‘llab-quvvatlash darajasi ayniqsa so‘ngi oylar ichida bir necha bor sinovdan o‘tdi va menimcha, hozir biz muhim parchalanish arafasidamiz. Bu esa butun dunyo bozorlariga jiddiy ta’sir ko‘rsatishi mumkin,» — deya izoh berdi u X ijtimoiy tarmog‘ida.
Ushbu tahlilchi ta’kidlashicha, xorijiy markaziy banklar siyosatini kuchaytirar ekan, AQSh Markaziy banki – Federal Reserve esa o‘sib borayotgan davlat qarzini qoplash uchun yengillik choralarini ko‘rishga majbur bo‘lib bormoqda. Kostaning (Otavio Costa) fikriga ko‘ra, tarixda katta savdo va moliyaviy kamchiliklar ko‘pincha moliyaviy bosim orqali hal qilinadi, bu esa kuchli emas, aksincha kuchsiz dollar bilan birga kechadi.
Oltindan kriptovalyutaga? Analitiklar 2026 yilda kapital bitkoinga o‘tishini kuzatmoqda
DXY indeksi zaiflashayotgan bo‘lsa ham, Bitkoin hanuz o‘z o‘rnini topa olmadi. Uning narxi 2025-yilda nafaqat qimmatbaho metallar, balki texnologik kompaniyalar aksiyalaridan ham orqada qoldi. Shuningdek, bu yil Bitkoin uchun 2018-yildan buyon eng yomon chorakka aylanmoqda.
«BeInCrypto» axborot sayti shuni ham ta’kidladi-ki, hozirda yangi investorlarning ko‘pchiligi an’anaviy qadriyatlarni, ya’ni oltin va kumush kabi qadimiy boyliklarni kriptovalyutaga nisbatan ko‘proq afzal ko‘rmoqda. Ammo, kripto hamjamiyatidagi ko‘plab insonlar hali ham oltinning o‘sishi ketidan Bitkoin ham shunga o‘xshash yuksalish ko‘rsatishiga umid qilib qolgan.
Tahlilchi Garrett shuni aytdiki, kumush, palladiy va platina bozorida kuzatilayotgan o‘sish qisqa muddatli savdo bosimlari – ya’ni qisqa pozitsiyalarni yopishlar natijasida yuzaga kelgan. U bu kabi holatlar uzoq davom etmasligi haqida ogohlantirdi.
«Agar bu oshishlar teskariga qaytsa, ehtimol, ular oltinning ham narxini pastga tortadi. Kapital esa qimmatbaho metallar bozoridan chiqib, Bitkoin va Efirium kabi kriptovalyutalarga ko‘chadi», — deb ta’kidladi u «X» ijtimoiy tarmog‘ida.
Devid Shassler, «VanEck» investitsiya kompaniyasi ko‘p aktivli yechimlar bo‘yicha boshlig‘i, 2026-yilda Bitkoin yana tiklanishini bashorat qilmoqda. U aytishicha, bozor likvidligi qaytayotgani hamda pul qadrsizlanishi kuchayayotgani sababli ushbu aktiv qaytadan o‘sishga tayyor turibdi.
«Bitkoin yil boshidan beri “Nasdaq 100” indeksi bilan solishtirganda taxminan 50 foiz ortda bormoqda. Bu farq esa, 2026-yilda uni eng yaxshi natija ko‘rsatuvchilardan biriga aylantirishi mumkin. Bugungi zaiflik xavf ehtiyojining ozligi va vaqtincha likvidlik muammolari bilan bog‘liq, fikrning buzilishi emas. Pul qadrsizlanishi kuchaygach, likvidlik ortadi, shunda Bitkoin odatda keskin harakat ko‘rsatadi. Biz ham xarid qilmoqdamiz», — deya bashorat qildi Devid Shassler «VanEck» investitsiya kompaniyasi vakili.
Yana, Pukrin ham Bitkoin 2026-yilda yangi tarixiy maksimumlarni qayd etishini haqiqatdan yiroq emas deb e’tirof etdi.
«Eng muhimi, Bitkoin hali ham yo‘nalishni o‘zgartirib, 2026-yilda yangi eng yuqori cho‘qqilarga chiqishi uchun barcha imkoniyat bor; bu orada oltin va kumush biroz o‘z jozibasini yo‘qotishi mumkin», — deya izoh berdi u.
Yaqin oylarda bozorlar shuni sinab ko‘radi: qimmatbaho metallar rekord foydani ushlab qoladimi yoki kutilgan foyda olishga urinish kapital oqimini boshqa sohalarga yo‘naltirishga sabab bo‘ladimi, buni vaqt ko‘rsatadi. Bozor barqarorligi, investitsiyalar barqarorligi, kelajak barqarorligi ana shu savollarga bog‘liq.
