Amerika Qo‘shma Shtatlari Prezidenti Donald Tramp va birinchi xonim Melaniya Tramp rasmiy kriptotokenlarini bir yildan ortiq vaqt oldin ishga tushirishgan edi. Bugungi kunda ushbu raqamli aktivlar oddiy foydalanuvchilarning 4,3 milliard dollarlik boyligini yo‘qotishiga sabab bo‘ldi.
«Cryptorank» (blokcheyn tahlil kompaniyasi) ma’lumotlariga ko‘ra, hozirda 2 million oddiy investor tokenlarni zarar bilan ushlab turibdi, ayni paytda dastlabki bosqichda ulush olgan 45 ta hamyon jami 1,2 milliard dollar daromad ko‘rgan. Insayderlar har bir dollar ishlab topganda, oddiy investorlar 20 dollar yo‘qotgan.
Donald Tramp tangalari ichki shaxslarning katta foyda olishidan so‘ng 99 foizgacha qadrsizlandi
Natijada, ushbu tokenlarning tez pasayishi va birinchi bo‘lib sotib olgan insayderlarning katta foyda ko‘rishi sanoat kuzatuvchilarining e’tiborini tortmoqda.
Blokcheyn tahlil firmasi «CryptoRank» qayd etishicha, TRUMP tokeni o‘zining barcha vaqtlar eng yuqori narxi — 75 dollardan, 92 foizga pasayib, hozirda 3,55 dollar bo‘ldi. MELANIA tokeni esa 13,05 dollardan 99 foizga tushib, 11 sent bo‘lib qolgan.
Shu davrda kengroq kriptovalyuta bozori ham 1 trillion dollardan ortiq qiymatdan ayrilgan bo‘lsa-da, tadqiqotchilar prezident tokenlarining bunday katta yo‘qotishlarini bozor sharoitidan ko‘ra, ularning strukturaviy tuzilishida deb izohlaydi.
Zanjirdagi (blokcheynda) tergovlar dastlabki ishlab chiquvchilarga aloqador noma’lum hisoblar markazlashmagan likvidlik havzalarini tizimli ravishda bo‘shatganini ko‘rsatadi.
Faqat 2025-yil dekabr oyining o‘zida blokcheyn tahlilchisi EmberCN xabar berishicha, TRUMP tokenining asosiy joylashtiruvchi manzili 94 million AQSh dollariga teng USDC tokenlarini «Coinbase» (kriptovalyuta birjasi)ga ko‘chirgan.
Ishlab chiquvchilar «Meteora» (markazlashmagan platforma)da yagona tomonli likvidlikni ta’minlash deb ataladigan strategiyani qo‘llashdi.
Bu yerda insayderlar faqat TRUMP va MELANIA tokenlarini depozit sifatida qo‘yishgan, ularni dollar ekvivalentlar bilan juftlashtirishmagan.
Bu usul natijasida avtomatlashtirilgan bozor yaratuvchisi (market-maker) ularning aktivlarini doimiy ravishda yangi oddiy xaridorlarga sotishga majburlangan. So‘ngra tokenlar yashirin tarzda USDCga aylantirilgan.
Bundan tashqari, keyingi emissiya xavfi hali ham ushbu token egalarining boshi uzra osilib turibdi.
«CryptoRank» ma’lumotlariga ko‘ra, ishlab chiquvchilar insayderlar ulushidagi 2,7 milliard dollarlik tokenni 2028-yilgacha aqlli shartnomalarda (Smart Contract’da) muzlatib qo‘yishgan. Bu sana Donald Tramp prezident sifatidagi vakolat muddatining tugashi bilan to‘g‘ri keladi, bu esa aniq chiqish strategiyasini ko‘rsatadi.
Bu esa, zarar ko‘rayotgan oddiy token egalari, ushbu tokenlar bozorga chiqqan paytda, ular orqali insayderlar yakuniy foyda olib chiqib ketishini anglatadi.
