Endi «Sunʼiy intellekt» yordamida ishlovchi kripto agentlari savdo bitimlarini amalga oshiradi, DeFi (markazsizlashtirilgan moliya) pozitsiyalarini boshqaradi va aktivlarni blokcheynlar o‘rtasida o‘tkazadi. Bularning hammasi inson ishtirokisiz bajariladi. Ammo ularni yaratgan mutaxassislar aytadiki, asosiy raqobat agentlarni yanada aqlli qilishda emas, balki ularning vakolatini qisqartirishda.
Aynan mana shu qarama-qarshilik hozirgi kripto agentlar iqtisodiyotini belgilaydi. «Infratuzilma» sohasidagi ikki mutaxassisning fikricha, eng foydali agentlar eng kam erkinlikka ega bo‘lganlari bo‘ladi.
Nega Kripto Sunʼiy intellekt agentlari uchun to‘liq avtonomlik samarasiz?
Odatda, loyihalash juda sodda ko‘rinishda bo‘lgan: agentga hamyon beriladi, keng ruxsatlar taqdim etiladi va unga eng optimal natija ko‘rsatilishi uchun imkon beriladi. «CoinFello» kompaniyasi (kripto sohasidagi tashkilot) hammuassisi va operatsion direktori MinChi Park bu yondashuvni xavfli deb hisoblaydi.
«Keng vakolatli agent — foydali emas, balki baxtsiz hodisani kutayotgan xavf» — dedi MinChi Park «BeInCrypto» (kripto yangiliklari sayti) nashriga bergan intervyusida.
Yangiliklarni «X» ijtimoiy tarmog‘i orqali kuzatib boring — voqealar davomiy ravishda yoritiladi
Park muqobil yondashuvni «cheklov asosida vakolat topshirish» deb atadi. Har bir amal uchun agent faqat ma’lum tokenlar, blokcheyn tarmoqlari, miqdor va vaqt ichida harakat qiladi. Foydalanuvchilar agentga oldindan tor doiradagi ruxsatlarni berishadi va istalgan ruxsatni zudlik bilan bekor qilish mumkin.
Park taqqoslash uchun kredit karta xarajatlari cheklovini blank chek bilan solishtirdi. Bunda agent o‘z xohishiga ko‘ra harakat qilmaydi, balki foydalanuvchi belgilagan chegaralarda ishlaydi.
Faqat ruxsatlarning o‘zi yetarli bo‘lganda emas
Cheklangan vakolat bir xavfni bartaraf etsa-da, boshqa xavf saqlanib qoladi. «0G Labs» («texnologiya kompaniyasi») texnik direktori Ming Vu fikricha, quyi hisoblash tizimi ma’lumotlarni sizdirsa, hatto qattiq cheklangan agent ham xavf ostida qoladi.
Bugungi kunda aksariyat blokcheyn infratuzilmasi inson foydalanuvchiga mo‘ljallangan. Agentlar esa doimiy shaxsga, uzoq muddatli xotiraga va biror operator kira olmaydigan bajarish muhitiga muhtoj.
Agar apparat (uskunaviy) darajasida ajratilmagan bo‘lsa, Ming Vu ta’kidlashicha, buzilgan tugun agentning hamyon kalitlarini yoki strategiyasini ochib qo‘yishi mumkin.
U yaqinda sodir bo‘lgan, noto‘g‘ri moslashtirilgan agentlar yuzlab holatlarda zaifliklar keltirib chiqarganini misol sifatida keltirdi. Faqat dasturiy himoya vositalari yetarli emasligini, muammoni tuzatish uchun chip darajasida ajratish zarurligini ta’kidladi.
Talab haqiqiy faktni ko‘rsatadi
Eng aniq belgini foydalanuvchilar nimani istashi ko‘rsatadi. Parkning aytishicha, Aave (kripto platformasi) sog‘lig‘i indikatorlarini kuzatish kabi himoya yo‘nalishidagi avtomatizatsiya bozor qulashi paytida mustaqil savdodan ko‘ra ko‘proq talab qilinmoqda.
2025 yil oktabr oyidagi «tarif zarbasi» bunga yaqqol misol bo‘la oladi. Bir necha soat ichida 19 milliard dollardan ortiq pozitsiya majburan yopildi, birja interfeyslari esa ishdan chiqdi.
Avvaldan agentga tor ruxsatlarni tasdiqlagan foydalanuvchilar tez harakat qila oldi. Qolganlarning esa pozitsiyalari ko‘z oldida yo‘qolib ketdi.
YouTube kanalimizga obuna bo‘ling — u yerda yetakchi mutaxassislar va jurnalistlar tahlillar bilan o‘rtoqlashishadi
Har ikki ekspertning fikriga ko‘ra, agentdan agentga to‘lov tizimlari va blokcheyndagi shaxsni aniqlash standarti yaqin 12-24 oy ichida asosiy trend bo‘ladi. Ammo asosiy yo‘nalish aniq:
Ishonch qozonayotgan agentlar eng erkin bo‘lgani emas. Ular aniq belgilangan cheklovlari sababli xavfsiz va ishonchli sanaladi.
